Жылжымайтын мүлікті сату туралы уәде шарты (жылжымайтын мүлікті сату уәдесі шарты) — тараптар болашақта жылжымайтын мүлікті сату шартын жасауға міндеттенетін шарт. Бұл алдын ала шарт: меншік құқығын ауыстырмайды, меншік құқығын ауыстыратын шартты жасау міндетін туындатады. Жарамды болуы үшін, әдетте, нотариуста нотариаттық акт нысанында жасалуы қажет.
Сату уәдесі сатып алушыға жеке құқық береді, өйткені жылжымайтын мүлікке меншік құқығы тіркеу арқылы алынады (Түркияның Азаматтық кодексі 705/1). Бұл құқықтың жылжымайтын мүлікке кейіннен құқық алған тұлғаларға қарсы қорғалуы меншік құқығы туралы куәлікке (тапуға) белгі қоюға байланысты.
Жылжымайтын мүлік құқығының жалпы шеңбері үшін Жалдау және жылжымайтын мүлік құқығы, нысанның, мерзімін өткізіп алудың және талап қою мерзімінің жалпы ережелері үшін Шарт құқығы бетіне қарауға болады. Мұнда сату уәдесіне тән ережелер баяндалады.
Сату уәдесі шарты нотариуста қандай нысанда жасалады?
Заң анық: жылжымайтын мүлікті сатудың жарамды болуы үшін шарттың ресми нысанда жасалуы міндетті; жылжымайтын мүлікті сату уәдесі, кері сатып алу және сатып алу шарттары ресми нысанда жасалмайынша жарамды болмайды (Түркияның Міндеттемелер кодексі 237/1-2). Дәл осындай нәтиже алдын ала шарт ережесінен де шығады: заңдарда көзделген ерекшеліктерден басқа алдын ала шарттың жарамдылығы болашақта жасалатын шарттың нысанына байланысты (Түркияның Міндеттемелер кодексі 29/2).
Түркияның Нотариат туралы заңы «жылжымайтын мүлікті сату уәдесін» нотариаттық акт нысанында жасау міндетті мәмілелер қатарына жатқызады (89). Қолтаңбаны куәландыру бұл нысан талабына сай келмейді: нотариустың қолтаңбаны куәландыруы куәландырылған қолтаңбаның тиісті тұлғаға тиесілі екенін растайды және құқықтық мәміленің мазмұнын қамтымайды (Түркияның Нотариат туралы заңы 82/3). Нотариусқа апарылып, тек қолтаңбасы куәландырылған қағаз сату уәдесі шартына айналмайды.
Тұрғын үйді құрылыс салушыдан сатып алатын тұтынушыға арналған ерекше ереже. Бағасы алдын ала төленетін алдын ала төлем жасалатын тұрғын үйді сату кезінде сату уәдесін нотариуста нотариаттық акт нысанында жасау міндетті; бұл талап сақталмаса, сатушы кейіннен шарттың жарамсыздығын тұтынушының мүддесіне қайшы келетіндей етіп алға тарта алмайды. Сатушы жарамды шарт жасалмайынша тұтынушыдан қандай да бір атаумен төлем талап ете алмайды (6502 туралы Заң 41). Бұл ереже тұтынушыны қорғайды; шартты нотариуста жасату қажеттілігін жоймайды.
Алдын ала төлем жасалатын тұрғын үй: құрылыс салушыдан тұрғын үй сатып алғанда
Сатушы тұрғын үйді коммерциялық немесе кәсіби мақсатта сататын болса, сатып алушы тұтынушы болса және бағасы мүлік тапсырылғанға дейін толық немесе бөліп төленетін болса, шарт алдын ала төлем жасалатын тұрғын үйді сату болып табылады (6502 туралы Заң 40/1). Заң мұндай сатуға мынадай ережелерді қолданады:
- Шарт жасалғанға дейін кемінде бір күн бұрын тұтынушыға алдын ала ақпараттандыру нысаны берілуі тиіс; құрылысқа рұқсат алынбайынша шарт жасалмайды (40/2-3).
- Тұтынушы он төрт күн ішінде себеп көрсетпей және айыппұл төлемей шарттан бас тарта алады (43/1).
- Тұрғын үй шартта уәде етілген мерзімде тапсырылуы тиіс; бұл мерзім шарт жасалған күннен бастап қырық сегіз айдан аспауы керек (44/1).
- Тұтынушы шарт жасалған күннен бастап жиырма төрт айға дейін себеп көрсетпей шарттан бас тарта алады; бұл жағдайда сатушы тек заңды шығындарды және заңда көрсетілген мерзімге сәйкес шектелген өтемақыны ғана талап ете алады. Өз міндеттемелерін орындамаған сатушы тұтынушыдан ешқандай төлем талап ете алмайды (45).
- Тұрғын үйдегі кемшіліктерге сатушының жауапкершілігі, егер ұзағырақ мерзім көзделмесе, тапсырған күннен бастап бес жылдық талап қою мерзіміне бағынады (12/1).
Нотариуста жасалмаған сату уәдесі бойынша төленген баға не болады?
Нысан талаптарын сақтамай жасалған шарт құқықтық салдар туғызбайды (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 12/2-бап); мұндай шартқа сүйеніп, жылжымайтын мүлік тізіліміне тіркеуді талап етуге болмайды. Ал төленген соманы қайтаруды талап етуге болады: заңды негізсіз баю қайтарылуға тиіс (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 77-бап). Бұл талапты қайтаруды талап ету құқығы туралы білген күннен бастап екі жыл ішінде, ал кез келген жағдайда баю орын алған күннен бастап он жыл ішінде қою керек (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 82-бап).
Іс жүзінде төленген соманы қайтару кезінде өткен уақыт пен ақша құнының өзгеруі өтемдік әділеттілік қағидаты негізінде ескеріледі. Міндеттемелер толық немесе едәуір дәрежеде орындалған ерекше жағдайларда нысан талаптарының сақталмағанына сүйену құқықты анық теріс пайдалану деп танылуы мүмкін екені де байқалады (Түркияның Азаматтық кодексі, 2-бап); бұл мәселе әрбір жағдайда жеке бағаланады.
Қолма-қол жасалған төлемдерді құжатпен растау маңызды; заң белгілі бір құннан асатын құқықтық мәмілелерді құжатпен дәлелдеуді талап етеді (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі, 200-бап). Тұрғын үйді құрылыс салушыдан сатып алған тұтынушыға қатысты жоғарыда аталған 6502 Заңның 41-бабындағы ереже де қолданылады.
Сату туралы уәде шарты мен жылжымайтын мүлікті сату шартының айырмашылығы
| Сату туралы уәде шарты | Жылжымайтын мүлікті сату шарты | |
|---|---|---|
| Қайда жасалады | Нотариуста, ресми акт нысанында (Түркияның Нотариат туралы заңы, 89-бап) | Түркияның жылжымайтын мүлікті тіркеу басқармасында ресми құжатпен; 2022 жылғы өзгерістен кейін нотариуста да (Түркияның Нотариат туралы заңы, 61/A-бап); тіркеуді Түркияның жылжымайтын мүлікті тіркеу басқармасы жүргізеді |
| Не туындайды | Жеке құқық: сату шартын жасасу міндеті | Меншік құқығы: тіркеу арқылы алынады (Түркияның Азаматтық кодексі, 705-бап) |
| Үшінші тұлғаларға қатысты | Тек тізілімге белгі қойылса, кейіннен құқық алған тұлғаларға қатысты (Түркияның Азаматтық кодексі, 1009-бап) | Тіркеуге әркімге қатысты сілтеме жасауға болады |
| Орындалмаса | Соттан сот шешімімен тіркеуді талап етуге болады (Түркияның Азаматтық кодексі, 716-бап) | Меншік құқығы тіркеу арқылы ауысқан |
Сату туралы уәде сату шартын алмастыратын мәміле емес; ол сату шартына алып баратын жолда берілетін міндеттеме.
Сату туралы уәдеге жылжымайтын мүлік тізіліміне белгі қойылса, не өзгереді?
Белгі қою шарттың жарамдылық шарты емес, үшінші тұлғаларға қатысты қорғанудың шарты. Заң сату туралы уәдені белгі қойылуы мүмкін құқықтардың қатарына тікелей жатқызады және бұл құқықтарға белгі қойылғаннан кейін сол жылжымайтын мүлікке құқық алған тұлғаларға қатысты сілтеме жасауға болатынын көздейді (Түркияның Азаматтық кодексі, 1009-бап).
Белгі талап етілмейінше қойылмайды. Нотариус ресімдеген сату туралы уәде шарттарына тараптардың бірі талап етсе, жылжымайтын мүлік тізіліміне белгі қойылады (Түркияның Жер тізілімі туралы заңы, 26-бап). Түркияның Нотариат туралы заңында 2022 жылы өзгертілген ережеге сәйкес нотариус та, тараптардың бірі талап етіп, алымдар мен шығыстарды төлеген жағдайда, сату туралы уәдеге жылжымайтын мүлік тізілімі ақпараттық жүйесі арқылы жылжымайтын мүлік тізіліміне белгі қоя алады (Түркияның Нотариат туралы заңы, 60/3-бап). Қарапайым жазбаша шартқа белгі қойылмайды. Белгінің қойылғанын жылжымайтын мүлік тізіліміндегі жазбадан тексеру керек; ешкім жылжымайтын мүлік тізіліміндегі жазбаны білмегенін алға тарта алмайды (Түркияның Азаматтық кодексі, 1020-бап).
Белгі жылжымайтын мүлікті сатуға тыйым салмайды; ал белгіден кейін жылжымайтын мүлікті иеленген тұлға сатып алушының құқығымен байланысты болады. Белгі қойылмаған болса және уәде беруші жылжымайтын мүлікті басқа тұлғаға берсе, сатып алушы, әдетте, сол тұлғадан тіркеуді талап ете алмайды; ол уәде берушіден шарттың орындалмауынан келтірілген залалды өтеуді талап ете алады (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 112-бап).
Белгі қанша жыл жарамды, талап қою мерзімі қанша?
Түркияның Жер тізілімі туралы заңы белгіге мерзім белгілейді:
Белгі қойылған күннен бастап бес жыл ішінде сату жүргізілмесе немесе сервитут құқығы белгіленіп, жылжымайтын мүлік тізіліміне тіркелмесе, осы белгі жылжымайтын мүлік тізілімінің басшысы немесе жылжымайтын мүлік тізілімі қызметкерлері тарапынан өз бастамасымен алып тасталады (Түркияның Жер тізілімі туралы заңы, 26-бап).
Бес жыл — белгінің мерзімі, шарттан туындайтын құқықтың емес. Белгі жойылғанда шарт өз күшін жоймайды; жойылатыны — белгі беретін қорғау: жойылғаннан кейін жылжымайтын мүлікке құқық алғандарға қарсы құқықты бұдан былай белгіге сүйеніп алға тартуға болмайды.
Шарттан туындайтын талап үшін заңда арнайы мерзім жоқ; жалпы ереже қолданылады: заңда кері ереже болмаса, әрбір талап он жылдық ескірту мерзіміне бағынады (Түркияның Азаматтық кодексі м.146). Мерзім талаптың мерзімі жеткен кезінен, яғни шартта беру үшін келісілген күн келгенде есептеле бастайды; орындау уақыты келісілмесе, борыш әдетте пайда болған сәтте мерзімі жеткен болып есептеледі (Түркияның Азаматтық кодексі м.90, м.149). Борышкердің борышты мойындауы немесе ішінара орындауы және кредитордың талап арыз беруі ескірту мерзімін үзеді (Түркияның Азаматтық кодексі м.154). Ескірту мерзімін судья өз бастамасымен ескермейді, борышкер оны алға тартуға тиіс (Түркияның Азаматтық кодексі м.161). Іс-тәжірибеде, жылжымайтын мүлік иеленуі сатып алушыға табысталған болса, сатушының ескірту мерзімі туралы қарсылығы адалдық қағидасына қайшы деп танылып (Түркияның Азаматтық кодексі м.2) қабылданбайтыны көрінеді; мүлік табысталмаған болса, он жылдық мерзім нақты құқық жоғалту қаупі болып табылады.
| Мерзімі | Басталуы | Негізі | Толғанда | |
|---|---|---|---|---|
| Тізілімдегі белгі | Бес жыл | Белгі күні | Тіркеу туралы заң м.26 | Белгі өз бастамасымен жойылады; жойылғаннан кейін құқық алғандарға қарсы белгінің қорғауы қалмайды |
| Шарттан туындайтын талап | Он жыл | Талаптың мерзімі жеткен күн | Түркияның Азаматтық кодексі м.146, м.149 | Борышкер ескірту мерзімі қарсылығын алға тарта алады |
Басымдық, сатып алу және қайта сатып алу құқықтарымен шатастырмау керек. Түркияның Азаматтық кодексі м.238 «басымдық, қайта сатып алу және сатып алу құқықтары ең көбі он жылдық мерзімге келісілуі және заңдарда белгіленген мерзіммен жылжымайтын мүлік тізіліміне белгіленуі мүмкін» дейді. Бұл бап жылжымайтын мүлік сату уәдесін атамайды; алдыңғы бапта сату уәдесі сатып алу және қайта сатып алу шарттарымен бірге аталғанымен, мұнда аталмайды. Бұл шектің тек бір тарапқа сатып алу құқығын беретін уәделерге ұқсас қолданылуы мүмкін бе, жоқ па — заңда шешілмеген. Осы үш құқықтың басқаға берілмейтіндігі туралы ереже де (Түркияның Азаматтық кодексі м.239) сату уәдесін атамайды; сату уәдесінен туындайтын құқықтың басқаға берілуі талаптың және шарттың басқаға берілуі туралы жалпы ережелер бойынша бағаланады (Түркияның Азаматтық кодексі м.183-184, м.205).
Уәде беруші меншік құқығын бермесе: тіркеуге мәжбүрлеу
Бұл жағдай үшін заңның жалпы жолы бар: меншік құқығын алуға негіз болатын құқықтық себепке сүйеніп, меншік иесінен меншік құқығын өз атына тіркеуді талап ету жөнінде жеке құқығы бар адам, меншік иесі бас тартқан жағдайда судьядан меншік құқығын сот арқылы беруді сұрай алады (Түркияның Азаматтық кодексі м.716/1). Іс-тәжірибеде сату уәдесінен туындайтын құқық осы ережеге негізделген тіркеу талабымен алға тартылады.
Сату уәдесі — екі жаққа міндет жүктейтін шарт; тіркеуді сұрайтын сатып алушының шартқа сәйкес алдын ала төлеуі тиіс бағаны төлеген немесе төлеуді ұсынған болуы керек (Түркияның Азаматтық кодексі м.97). Іс-тәжірибеде қалған бағаның талап барысында сот айқындайтын жерге салынуы сұралады.
Жылжымайтын мүлікке қатысты заттық құқықтар туралы шешімдер заңды күшіне енгенге дейін орындалмайды (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.350/2, м.367/2). Сот шешімімен меншік құқығы тіркеуден бұрын алынады; алайда жылжымайтын мүлікке сату сияқты билік ету мәмілелерін жасау үшін шешімнің тізілімге жаздырылуы қажет және тіркеуді шешімге сүйеніп тікелей сұрауға болады (Түркияның Азаматтық кодексі м.705/2, м.716/2).
Тіркеудің орнына шарттан құтылу қажет болса, міндеттемені орындауды кешіктіру туралы ережелер қолданылады: уәде берушіге тиісті мерзім беріледі; бұл мерзім де нәтижесіз қалса, кредитор орындаудан бас тартқанын дереу хабарлап, залалының өтелуін талап ете алады немесе шарттан бас тартып, төлегенін қайтаруды талап ете алады (Түркияның Міндеттемелер кодексі м.123–125). Меншік құқығы туралы куәлік (тапу) бұрын берілген және оны берудің жарамсыздығы алға тартылса, мәселе меншік жазбасының күшін жою және қайта тіркеу туралы талап болып табылады.
Талап қою барысында жылжымайтын мүліктің сатылуына жол бермеу. Талап қою меншік иесінің мүлікті басқа адамға беруіне өздігінен кедергі келтірмейді. Бұл үшін соттан уақытша қамтамасыз ету шарасы сұралады және қамтамасыз ету туралы шешім жылжымайтын мүлік тізіліміне белгі ретінде енгізіледі; белгіленген шектеу кейіннен құқық алған адамдарға қатысты да қолданылуы мүмкін (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.389; Түркияның Азаматтық кодексі м.1010). Қамтамасыз ету шарасы туралы шешім оны сұраған адамға хабарланғаннан кейін бір апта ішінде орындау сұралмаса; талап қойылғанға дейін алынған қамтамасыз ету шарасы бойынша негізгі талап орындауды сұраған күннен бастап екі апта ішінде қойылмаса, шара өздігінен жойылады (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.393/1, м.397/1). Қамтамасыз ету шарасын сұраған адам, әдетте, кепілдік береді; талап нотариаттық акт сияқты ресми құжатқа негізделсе, сот кепілдік алынбауы туралы шешім шығара алады (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.392/1). Түркияның Жылжымайтын мүлік тізілімі туралы заңы талап қоюды бес жылдық жоюды болдырмайтын негіз ретінде көрсетпейтіндіктен, белгі мерзімі аяқталғанға дейін қамтамасыз ету белгісін енгізу маңызды. Қамтамасыз ету шарасының қолданылуы меншік жазбасының күшін жою және қайта тіркеу туралы талап туралы мақалада егжей-тегжейлі баяндалған.
Қай сотта және қай жерде талап қойылады?
Істі қарауға, әдетте, бірінші сатыдағы азаматтық сот құзыретті (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.2); екі адам арасындағы сату туралы уәде бойынша талап осы сотта қаралады. Сату туралы уәде талап қоюға дейін медиация жүргізу көзделген төрт дау түрінің (жалдау, бөлу және ортақ меншікті сот арқылы бөлу, түрік құқығындағы пәтер меншігі, көрші құқығы) қатарына жатпайды (6325 санды заңның м.18/B/1 бабы). Істі қарау құзыреті туралы ережелер қоғамдық тәртіпке жатады (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.1) және тараптардың кім екеніне қарай екі ерекшелік туындайды:
- Сатушы коммерциялық немесе кәсіби мақсатпен әрекет етсе, ал сатып алушы тұтынушы болса, дау тұтынушылық мәміледен туындайды және тұтынушылар соты құзыретті болады (6502 санды заңның м.3, м.73/1 баптары). Бұл сотта қаралатын даулар бойынша талап қоюдан бұрын медиаторға жүгіну талап қоюдың шарты болып табылады; алайда тұтынушылық мәміле сипатындағы және жылжымайтын мүліктің заттық құқықтарына қатысты даулар, мысалы, тіркеуге мәжбүрлеу туралы талап, бұл шарттан тыс қалады (м.73/A). Заңда белгіленген және жыл сайын жаңартылатын құннан төмен даулар бойынша тұтынушылардың төрелік алқасына жүгіну міндетті (м.68).
- Екі тарап та кәсіпкер болса және іс екеуінің де коммерциялық кәсіпорнына қатысты болса, талап коммерциялық талап болып табылады және бірінші сатыдағы коммерциялық сотта қаралады; нысанасы белгілі бір ақша сомасы болып табылатын талап қою, зиянды өтеу туралы талап, борышкердің қарсылығын жою туралы талап, теріс анықтау туралы талап және қайтару туралы талаптар бойынша медиация талап қоюдың шарты болып табылады (Түркияның Коммерциялық кодексі м.4, м.5, м.5/A).
Талап қоюдың міндетті шарты болып табылатын медиацияға жүгінбей қойылған талап іс жүргізу тәртібімен қабылданбайды; медиация барысында талап қою мерзімі тоқтатылады (6325 санды заңның м.18/A бабы).
Құзырет. Тіркеуге мәжбүрлеу заттық құқық иеленуінің өзгеруіне әкелуі мүмкін талап болғандықтан, жылжымайтын мүлік орналасқан жердегі сот айрықша құзыретті (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.12/1): Аланьядағы жылжымайтын мүлік бойынша талап Аланьяда қаралады. Төленген соманы қайтару сияқты ақшалай талаптар бойынша жауапкердің тұрғылықты жері және шарттың орындалатын жері бойынша соттар (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі м.6, м.10), ал тұтынушылық талаптар бойынша қосымша тұтынушының тұрғылықты жеріндегі тұтынушылар соты (6502 санды заңның м.73/5 баптары) құзыретті болады.
Жиі қойылатын сұрақтар
Сату уәдесі шартын қолмен, жай жазбаша түрде жасай аламыз ба?
Жалпы ереже бойынша, жоқ: жылжымайтын мүлікті сату туралы уәде ресми нысанда жасалмаса, жарамсыз болады (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 237/2-бап) және нотариуста тек қолтаңбаны куәландыру жеткіліксіз (Түркияның Нотариат туралы заңы, 82/3-бап). Ерекше жағдай: тұрғын үйді коммерциялық мақсатта сататын сатушыдан оның бағасын алдын ала төлеп сатып алған тұтынушыға қатысты сатушы нысан талаптарының сақталмағанын алға тарта алмайды (6502 нөмірлі заңның 41/1-бабы).
Шартты жылжымайтын мүлік тізіліміне белгі ретінде тіркетпесем, не жоғалтамын?
Жарамдылықты емес, үшінші тұлғаларға қатысты қорғанысты жоғалтасыз. Тізілімге белгі қойылған құқықты кейін құқық иеленген тұлғаларға қатысты да талап етуге болады (Түркияның Азаматтық кодексі, 1009-бап). Егер белгі қойылмаса және жылжымайтын мүлік басқа тұлғаға берілсе, әдетте қолыңызда уәде берушіге қарсы зиянды өтеу туралы талап қана қалады (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 112-бап).
Сату уәдесі шарты қанша жыл жарамды, белгі алынып тасталса, құқығым тоқтай ма?
Екі бөлек мерзім бар. Жылжымайтын мүлік тізіліміндегі белгі бес жыл ішінде сату жүргізілмесе, қызметтік тәртіппен өшіріледі (Түркияның Жер туралы заңы, 26-бап); бұл құқықтың емес, белгінің беретін қорғанысының тоқтатылуы. Шарттан туындайтын талап жалпы ереже бойынша он жылдық талап қою мерзіміне жатады және бұл мерзім талаптың орындалуы талап етілетін кезден басталады (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 146-бап, 149-бап).
Сату уәдесі шартын біржақты бұзуға бола ма?
Тараптардың бірінің қалауы бойынша шарт өздігінен тоқтатылмайды. Қарсы тарап өз міндетін орындамаса, оған тиісті мерзім беріледі; егер мерзім нәтиже бермесе, шарттан бас тартуға болады және тараптар бергендерін қайтаруды талап ете алады (Түркияның Міндеттемелер кодексі, 123-бап, 125-бап). Тұрғын үйді құрылыс салушыдан сатып алған тұтынушының бұған қоса шарттан бас тарту және шартты бұзу құқықтары бар (6502 нөмірлі заңның 43-бабы, 45-бабы).
Талапты қай сотқа беруге болады, шартта басқа сотты көрсете аламыз ба?
Тіркеуге мәжбүрлеу туралы талап бойынша жылжымайтын мүлік орналасқан жердің соты айрықша құзыретті (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі, 12/1-бап), ал айрықша құзырет жағдайларында құзырет туралы келісім жасалмайды (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі, 18/1-бап). Ақшалай талаптарға қатысты сотты шартпен белгілеу мүмкіндігі де тек саудагерлер мен жария заңды тұлғаларға берілген (Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі, 17-бап).
Негіз болатын заңнама
4721 нөмірлі Түркияның Азаматтық кодексі — 2-бап (адал әрекет ету), 705-бап (тіркеу), 716-бап (тіркеуді талап ету құқығы және сот шешімімен тіркеу), 1009-бап (сату уәдесінен туындайтын құқықты белгі ретінде тіркеу), 1010-бап (билік ету өкілеттігін шектеулерді белгі ретінде тіркеу), 1020-бап (жылжымайтын мүлік тізілімінің ашықтығы) — mevzuat.gov.tr
6098 нөмірлі Түркияның Міндеттемелер кодексі — 12-бап (нысан), 29-бап (алдын ала шарт), 77 және 82-баптар (негізсіз баю және талап қою мерзімі), 90-бап (талаптың орындалу мерзімінің келуі), 97-бап (орындау кезектілігі), 112-бап (орындамаудың салдары), 123–125-баптар (мерзім беру және таңдау құқықтары), 146, 149, 154 және 161-баптар (талап қою мерзімі), 183–184-баптар (талапты беру), 205-бап (шартты беру), 237-бап (жылжымайтын мүлікті сату және сату уәдесінің нысаны), 238–239-баптар (сатып алу, сатып алу құқығын пайдалану және қайта сатып алу құқықтарының мерзімі мен берілуі) — mevzuat.gov.tr
1512 нөмірлі Түркияның Нотариат туралы заңы — 60-бап (нотариустардың міндеттері; сату уәдесі және белгі), 61/A-бап (жылжымайтын мүлікті сату шарты), 82-бап (нотариаттық іс-әрекеттердің құқықтық салдары), 89-бап (ресми нысанда жасалуы міндетті іс-әрекеттер) — mevzuat.gov.tr
2644 нөмірлі Түркияның Жер туралы заңы — 26-бап (сату уәдесін белгі ретінде тіркеу және бес жылдан кейін өшіру) — mevzuat.gov.tr
6502 нөмірлі Түркияның Тұтынушыларды қорғау туралы заңы — 3-бап (анықтамалар), 12-бап (ақаулы тауар үшін жауапкершілік бойынша талап қою мерзімі), 40–41-баптар (алдын ала төленген тұрғын үйді сату және нысан талабы), 43–45-баптар (бас тарту, жеткізу, шарттан бас тарту), 68-бап (тұтынушылардың төрелік алқасы), 73 және 73/A-баптар (тұтынушылар істері жөніндегі соттар және сотқа жүгінудің міндетті шарты ретінде медиация) — mevzuat.gov.tr
6100 нөмірлі Түркияның Азаматтық іс жүргізу кодексі — 1–2-баптар (соттылық), 6, 10, 12, 17–18-баптар (құзырет және құзырет туралы келісім), 200-бап (жазбаша құжатпен дәлелдеу), 350 және 367-баптар (заңды күшіне енгенге дейін орындауға болмайтындығы), 389, 392–393, 397-бап (талапты қамтамасыз ету шарасы) — mevzuat.gov.tr
6102 нөмірлі Түркияның Коммерциялық кодексі — 4–5-баптар (коммерциялық істер), 5/A-бап (сотқа жүгінудің міндетті шарты ретінде медиация) — mevzuat.gov.tr
6325 нөмірлі Түркияның Құқықтық даулардағы медиация туралы заңы — 18/A және 18/B-баптар (сотқа жүгінудің міндетті шарты ретінде медиация) — mevzuat.gov.tr
Қатысты беттер
- Жалдау және жылжымайтын мүлік құқығы — жоғарғы бет
- Шарт құқығы
- Меншік жазбасының күшін жою және қайта тіркеу туралы талап
- Үлеске құрылыс салу шарты
Бұл жазба жалпы құқықтық ақпарат беру мақсатын көздейді, құқықтық пікір болып табылмайды. Әрбір істің мән-жайы әртүрлі болғандықтан, нақты жағдайыңыз бойынша адвокатыңыздан заңгерлік көмек алу ұсынылады.