Belastingadvocaat in Alanya en belastingrecht
Welke weg in belastinggeschillen openstaat, hangt grotendeels af van de termijnen. Na de betekening van een belastingaanslag of boetebeschikking bedraagt de wettelijke termijn voor een verzoek om minnelijke schikking, een aanvraag tot vermindering van de boete en het instellen van beroep bij de belastingrechtbank dertig dagen; in de invorderingsfase bedraagt de termijn voor het instellen van verzet tegen een dwangbevel vijftien dagen. Omdat de termijnen kort zijn, moet bij ontvangst van een aanslag of dwangbevel vanaf de datum van betekening worden berekend welke weg moet worden gevolgd.
Naast ondernemingen die in Alanya actief zijn, wonen er veel buitenlanders die onroerend goed in Turkije bezitten, hieruit huurinkomsten verwerven of erfgenaam zijn van een nalatenschap in Turkije. Voor hen zijn onroerendezaakbelasting, successie- en schenkingsbelasting, de belastingheffing over huurinkomsten en de termijnen voor betekening die tijdens hun verblijf in het buitenland doorlopen, van bijzonder belang.
Op deze pagina worden in hoofdlijnen de weg van belastingcontrole tot procedure, de verschillen tussen minnelijke schikking en boetevermindering, de invorderingsfase en de belangrijkste belastingen die buitenlanders aangaan uiteengezet. De jaarlijks opnieuw vastgestelde bedragen en tarieven zijn niet op de pagina opgenomen. Omdat de kenmerken van elk dossier verschillen, moet de juridische beoordeling aan de hand van het concrete geval worden gemaakt.
Belangrijkste rechtsgebieden
Hoofdonderwerpen in het belastingrecht
Bij hetzelfde belastinggeschil zijn meerdere wetten van toepassing. De vaststelling van de belasting en de oplegging van de boete vallen onder de Turkse Wet op de Belastingprocedure, de rechtsvordering die daartegen wordt ingesteld onder de Turkse Wet op de Bestuursrechtelijke Procedure, en de inning van de schuld onder de Turkse Wet op de Invordering van Publieke Vorderingen.
Belastingcontrole en -aanslag
Het doel van een belastingcontrole is het onderzoeken, vaststellen en waarborgen van de juistheid van de verschuldigde belastingen (art. 134 van de Turkse Wet inzake fiscale procedures nr. 213). Voorafgaande aankondiging van de controle is niet verplicht. De controle kan te allen tijde worden uitgevoerd tot het einde van de verjaringstermijn voor de aanslag; een eerdere controle vormt geen beletsel voor een nieuwe controle (art. 138 VUK).
Na afloop van de controle wordt over het geconstateerde verschil in de belastinggrondslag een aanvullende belastingaanslag opgelegd; indien de belastinggrondslag niet kan worden vastgesteld aan de hand van boeken, bescheiden en andere administratie, wordt de belasting ambtshalve vastgesteld (art. 29, art. 30). Het niet tijdig indienen van de aangifte, het niet overleggen van de boeken en het bestaan van bewijs dat de administratie de werkelijke situatie niet weergeeft, behoren tot de gronden voor ambtshalve vaststelling (art. 30). De opgelegde belasting wordt bij aanslagbiljet bekendgemaakt. In het aanslagbiljet worden de redenen van de aanslag vermeld, evenals de termijn en de wijze waarop beroep kan worden ingesteld bij de belastingrechtbank (art. 34, art. 35); indien de beroepstermijn in het geheel niet is vermeld, is het aanslagbiljet nietig (art. 108).
De belasting vervalt door verjaring indien zij niet binnen vijf jaar vanaf het begin van het jaar volgend op het kalenderjaar waarin de belastingschuld is ontstaan, wordt vastgesteld en aan de belastingplichtige wordt bekendgemaakt. Het verzoek aan de commissie voor de vaststelling van de belastinggrondslag schorst deze termijn; de schorsingsduur kan in geen geval langer zijn dan één jaar (art. 114).
Belastingboetes, berouw en uitnodiging tot toelichting
Wanneer belastingderving wordt veroorzaakt, wordt een boete wegens belastingderving opgelegd ter hoogte van één keer de gederfde belasting; indien de derving is ontstaan door handelingen die een belastingfraudedelict vormen, wordt de boete verdrievoudigd toegepast (VUK art. 344). Bij aangiften die na het verstrijken van de wettelijke termijn vrijwillig worden ingediend, wordt de boete voor vijftig procent opgelegd; aangiften die worden ingediend nadat een onderzoek is gestart of nadat de zaak naar een taxatiecommissie is verwezen, vallen hier niet onder. Sinds 2 augustus 2024 wordt de boete met vijftig procent verhoogd indien belastingderving is veroorzaakt door het uitoefenen van een commerciële, agrarische of beroepsmatige activiteit zonder dit aan de belastingdienst te melden (art. 344). Het niet naleven van de vorm- en procedurevoorschriften van de belastingwetten vormt een onregelmatigheid en wordt afzonderlijk bestraft (art. 351, art. 352).
Aan de belastingplichtige die vóór de aanvang van een onderzoek en voordat over hem aangifte is gedaan, de situatie uit eigen beweging per verzoekschrift meldt, wordt geen boete wegens belastingderving opgelegd, mits hij zijn onvolledige aangifte binnen vijftien dagen aanvult en de belasting binnen dezelfde termijn betaalt, vermeerderd met een toeslag ter hoogte van de vertragingsrente (berouw, art. 371). De bepalingen inzake berouw zijn niet van toepassing op de onroerendezaakbelasting. Indien de belastingdienst vóór de aanvang van een onderzoek een voorlopige vaststelling heeft gedaan die op belastingderving wijst, kan hij de belastingplichtige uitnodigen om toelichting te geven. Indien de toelichting ontoereikend wordt geacht en de aangifte binnen dertig dagen wordt aangevuld en de belasting met de toeslag wordt betaald, wordt een boete wegens belastingderving opgelegd ter hoogte van twintig procent van de gederfde belasting. De belastingplichtige die tot het geven van toelichting is uitgenodigd, kan voor zover het de vaststelling betreft waarop de uitnodiging betrekking heeft, geen gebruikmaken van de regeling inzake berouw (art. 370).
De verjaringstermijn voor het opleggen van een boete wegens belastingderving bedraagt vijf jaar en die voor een onregelmatigheidsboete in beginsel twee jaar; de termijnen beginnen te lopen vanaf het begin van het jaar volgend op het jaar waarin de belastingvordering is ontstaan of de onregelmatigheid is begaan (art. 374). Bij overlijden vervalt de belastingboete. Voor de belastingschulden van de overledene zijn de erfgenamen die de nalatenschap niet hebben verworpen, aansprakelijk naar evenredigheid van hun erfdeel (art. 12, art. 372).
Belastingontduikingsdelicten
Het plegen van boekhoudkundige en administratieve kunstgrepen in boeken en bescheiden, het verbergen of vernietigen van boeken en bescheiden, en het opmaken of gebruiken van valse of inhoudelijk misleidende documenten zijn belastingontduikingsdelicten; de wet voorziet voor deze handelingen in een gevangenisstraf (VUK art.359). Een document dat is opgemaakt alsof er een transactie heeft plaatsgevonden terwijl die er in werkelijkheid niet was, is een vals document. Een document dat een werkelijke transactie naar aard of omvang onjuist weergeeft, is een inhoudelijk misleidend document.
Wordt tijdens het onderzoek vastgesteld dat deze delicten zijn gepleegd, dan wordt de zaak met het advies van de rapportbeoordelingscommissie aan het parket gemeld; het instellen van de strafvervolging is afhankelijk van de mededeling van de onderzoeksuitkomst (art.367). Een veroordeling door de strafrechter verhindert niet dat de boetes wegens belastingverlies en de boetes wegens onregelmatigheden afzonderlijk worden opgelegd (art.367). Daarom wordt een zaak tegen een belastingboete voor de belastingrechter en de strafvervolging voor de strafrechter afzonderlijk behandeld.
Op degenen die overeenkomstig de voorwaarden van berouw de situatie bij de bevoegde autoriteiten melden, worden de bepalingen inzake belastingontduiking niet toegepast. Worden de volledige vastgestelde belasting, de vertragingsrente en de betalingsachterstandstoeslag, alsmede de helft van de opgelegde boetes en de daarover verschuldigde betalingsachterstandstoeslag tijdens de opsporingsfase betaald, dan wordt de op te leggen gevangenisstraf met de helft verminderd; wordt dit tijdens de vervolgingsfase tot aan de uitspraak betaald, dan wordt de gevangenisstraf met een derde verminderd (art.359). Voor algemene informatie over de strafprocedure kunt u de pagina Strafrecht raadplegen.
Correctie van belastingfouten en beroep tegen de aangifte
Een belastingfout is het ten onrechte te veel of te weinig vorderen of ontvangen van belasting als gevolg van fouten in berekeningen met betrekking tot belastingen of in de belastingheffing. Tot deze fouten behoren de onjuiste berekening van de maatstaf van heffing of het belastingbedrag, het meerdere keren heffen van belasting over dezelfde maatstaf en het vorderen van belasting van een ander dan de werkelijke belastingschuldige (Turkse Belastingprocedurewet art. 116, art. 117, art. 118). De belastingplichtige kan de belastingdienst schriftelijk verzoeken om correctie van de fout (art. 122).
Indien het correctieverzoek dat wordt ingediend nadat de termijn voor het instellen van beroep bij de belastingrechtbank is verstreken, wordt afgewezen, kan via de klachtprocedure een verzoek worden ingediend bij het Turkse Ministerie van Financiën; bij gemeentelijke belastingen wordt het verzoek ingediend bij het gemeentebestuur (art. 124). Tegen de afwijzing van dit verzoek kan beroep worden ingesteld bij de belastingrechtbank (Turkse Wet inzake de administratieve rechtspleging art. 37). Belastingfouten die na het verstrijken van de verjaringstermijn aan het licht komen, kunnen in beginsel niet worden gecorrigeerd (Turkse Belastingprocedurewet art. 126).
Belastingplichtigen kunnen in beginsel geen beroep instellen tegen de door hen zelf aangegeven maatstaven van heffing en de op basis daarvan opgelegde belastingaanslagen; de bepalingen inzake belastingfouten blijven van toepassing (Turkse Belastingprocedurewet art. 378). In de praktijk dienen belastingplichtigen die het niet eens zijn met de inhoud van de aangifte, de aangifte onder voorbehoud in. De wet bepaalt bovendien dat een beroep tegen de op grond van dergelijke aangiften verrichte handelingen de invordering niet automatisch schorst (Turkse Wet inzake de administratieve rechtspleging art. 27/4).
Stappenplan
Van belastingonderzoek tot rechtszaak: hoe verloopt de procedure?
Aanvang van het onderzoek en processen-verbaal
De aanvang en het onderwerp van het onderzoek worden de belastingplichtige per brief meegedeeld (VUK art.140/1). Het onderzoek wordt in beginsel bij het belastingkantoor uitgevoerd; op verzoek van de belastingplichtige en indien de bedrijfsruimte daarvoor geschikt is, kan het ook op de bedrijfslocatie plaatsvinden. Een belastingplichtige die de gevraagde boeken en bescheiden zonder geldige reden niet binnen de aangegeven termijn overlegt, wordt geacht deze niet te hebben overgelegd; aan degene die een geldige reden aantoont, wordt een passende termijn gegeven (art.139).
Het onderzoek moet bij een volledig onderzoek uiterlijk binnen een jaar en bij een beperkt onderzoek uiterlijk binnen zes maanden worden afgerond. Er kan een aanvullende termijn van ten hoogste zes maanden worden verleend; de reden daarvan wordt de belastingplichtige schriftelijk meegedeeld (art. 140/6). Tijdens het onderzoek worden de bezwaren en zienswijzen van de belastingplichtige in de processen-verbaal opgenomen en ontvangt de belastingplichtige een exemplaar van het proces-verbaal (art. 141). Omdat de vaststellingen in het proces-verbaal in latere fasen als grondslag worden gebruikt, is het van belang dat bezwaren in het proces-verbaal worden opgenomen.
Kennisgeving van het onderzoeksrapport en het aanslagbiljet
De door belastinginspecteurs opgestelde onderzoeksrapporten worden voordat zij naar de belastingdienst worden verzonden, door rapportbeoordelingscommissies beoordeeld op overeenstemming met de Turkse belastingwetgeving en de desbetreffende regelgeving (Turkse Belastingprocedurewet (VUK), art. 140). De belasting die op basis van het rapport wordt vastgesteld, wordt bij aanslagbiljet bekendgemaakt; een opgelegde boete wordt bij boetebeschikking bekendgemaakt (art. 34, art. 366).
De kennisgeving geschiedt op het bij de aanvang van de werkzaamheden opgegeven bedrijfsadres of op het adres van de woonplaats in het adresregistratiesysteem (art. 101). Bij personen die zijn opgenomen in het elektronische kennisgevingssysteem geldt de kennisgeving als verricht aan het einde van de vijfde dag na de datum waarop het document in het systeem is geplaatst (art. 107/A). Omdat alle termijnen vanaf deze kennisgevingsdatum worden berekend, moet de elektronische kennisgevingsbox regelmatig worden gecontroleerd.
Dertigdaagse beslisperiode: minnelijke schikking, vermindering of beroep
Binnen dertig dagen na de betekening van de kennisgeving wordt een van drie wegen gekozen: voor de boetes een verzoek om minnelijke schikking indienen, een aanvraag doen voor betaling van de belasting en de boete tegen een verminderd bedrag, of een beroep instellen bij de belastingrechtbank (VUK Ek m.1, m.376; İYUK m.7). Deze wegen kunnen niet tegelijk voor dezelfde boete worden gebruikt. Voor boetes waarvoor een vermindering is verkregen, wordt geen minnelijke schikking getroffen; een belastingplichtige die beroep instelt, kan evenmin van de vermindering profiteren (VUK Ek m.9, m.376). Voor een boete waarvoor om een minnelijke schikking is verzocht, kan alleen beroep worden ingesteld indien geen minnelijke schikking tot stand komt (Ek m.7).
Indien vóór de aanslag om een minnelijke schikking is verzocht en geen minnelijke schikking tot stand is gekomen, kan na het opleggen van de boete niet opnieuw om een minnelijke schikking worden verzocht (Ek m.11). Daarom kan het nodig zijn dat al vóór de betekening van de kennisgeving, tijdens de onderzoeksfase, wordt beslist welke weg zal worden gevolgd.
Belastingrechtbank en rechtsmiddelen
De rechtszaak wordt bij de belastingrechtbank aanhangig gemaakt en schorst de invordering van de in de procedure betrokken belastingen en boetes van rechtswege (İYUK art. 27/4). Tegen beslissingen van de belastingrechtbank kan binnen dertig dagen na kennisgeving hoger beroep bij het regionaal hof van beroep worden ingesteld; in zaken die het in de wet genoemde bedrag niet overschrijden, is de beslissing van de belastingrechtbank definitief. In zaken boven een bepaald bedrag kan tegen de beslissing van het regionaal hof van beroep cassatieberoep bij de Raad van State worden ingesteld (İYUK art. 45, art. 46). Deze geldelijke grenzen worden jaarlijks verhoogd overeenkomstig de herwaarderingscoëfficiënt; de grens op de datum waarop de rechtszaak wordt ingesteld, is bepalend (İYUK aanvullend art. 1).
Bij verlies van de zaak wordt over de belasting in kwestie rente wegens vertraging berekend vanaf de normale vervaldatum tot aan de kennisgeving van de rechterlijke beslissing. Belastingen en boetes waarvan de invordering als gevolg van de procedure is geschorst, kunnen desgewenst ook tijdens de procedure geheel of gedeeltelijk worden betaald (VUK art. 112).
Verschillende manieren
Verschillen tussen de rechtsmiddelen tegen een aanslagbiljet
Minnelijke schikking vóór de belastingaanslag
Bij boetes wegens verlies van belastingopbrengsten die op basis van een belastingonderzoek worden opgelegd en bij boetes wegens procedurele onregelmatigheden die het in de wet genoemde bedrag te boven gaan, kan vóór de belastingaanslag een minnelijke schikking worden getroffen; boetes wegens feiten die het misdrijf belastingontduiking opleveren, vallen hierbuiten. Indien overeenstemming wordt bereikt, kan over de in het proces-verbaal vastgelegde aangelegenheid geen rechtsvordering worden ingesteld. Indien geen overeenstemming wordt bereikt, kan nadat de boete is opgelegd niet opnieuw om een schikking worden verzocht (Turkse Wet op de Belastingprocedure, aanvullend artikel 11).
Minnelijke regeling na aanslag
Het verzoek wordt gedaan binnen dertig dagen na de betekening van de aanslag en heeft uitsluitend betrekking op boeten. Over de punten waarover een minnelijke regeling is bereikt, kan geen beroep worden ingesteld en kan bij geen enkel orgaan een klacht worden ingediend. Indien geen overeenstemming wordt bereikt, kan niet opnieuw een verzoek worden gedaan; het laatste voorstel van de administratie kan tot het einde van de termijn voor het instellen van beroep schriftelijk worden aanvaard (VUK Ek m.1, Ek m.6).
Vermindering van de boete
De belastingplichtige die binnen dertig dagen na de betekening van de kennisgeving bij de belastingdienst een aanvraag indient en verklaart de belasting en de helft van de boetes op de vervaldag te zullen betalen, of binnen drie maanden na het verstrijken van de vervaldag tegen het stellen van zekerheid, krijgt de helft van zijn boete kwijtgescholden. Als de betaling niet binnen de termijn plaatsvindt of als er een rechtszaak wordt aangespannen, kan van de kwijtschelding geen gebruik worden gemaakt (VUK m.376). De belastingplichtige kan tot het ondertekenen van de schikkingsovereenkomst afzien van het verzoek om een schikking en om deze kwijtschelding verzoeken (Ek m.9).
Procedure bij de belastingrechtbank
Belastingplichtigen en degenen aan wie boetes zijn opgelegd, kunnen tegen de vastgestelde belastingen en opgelegde boetes een procedure bij de belastingrechtbank starten (VUK m.377). De termijn is dertig dagen, te rekenen vanaf de dag na de kennisgeving (İYUK m.7). Aangezien de schikking sinds 2024 niet langer de belastinghoofdsom omvat, is de rechtsgang de voornaamste weg voor geschillen over de belastinghoofdsom.
Rechtsweg
Beroep bij de belastingrechter: termijn, bevoegdheid en schorsing van de invordering
De termijn voor het instellen van beroep bij de belastingrechter is dertig dagen, tenzij in bijzondere wetten een andere termijn is bepaald. De termijn begint de dag na de kennisgeving in geval van kennisgeving, na de betaling bij bronbelastingen en na de registratie bij registratiebelastingen (Turkse Wet bestuursrechtspraak, art. 7). Vakantiedagen zijn in de termijn begrepen; valt de laatste dag op een vrije dag, dan wordt de termijn verlengd tot het einde van de eerstvolgende werkdag (art. 8). De belastingrechter neemt kennis van geschillen over belastingen, rechten en heffingen ten bate van de algemene begroting, provinciale besturen, gemeenten en dorpen, alsmede over verhogingen en boeten daarop en over de invordering van deze vorderingen. Geschillen over de door de gemeente opgelegde onroerendezaakbelasting vallen eveneens onder deze bevoegdheid (Wet nr. 2576, art. 6).
De bevoegde rechter is de belastingrechtbank op de plaats waar het kantoor is gevestigd dat de aanslag heeft opgelegd of de boete heeft opgelegd; in zaken tegen een betalingsbevel echter de belastingrechtbank op de plaats waar het kantoor is gevestigd dat het betalingsbevel heeft opgesteld (İYUK art.37). Het verzoekschrift kan bij de bevoegde rechter worden ingediend, maar kan ook worden ingediend bij de civiele rechtbank van eerste aanleg op plaatsen waar geen bestuurs- of belastingrechtbank is, en in het buitenland bij een Turks consulaat. De zaak wordt geacht te zijn ingesteld op de dag waarop het verzoekschrift is geregistreerd (art.4, art.6).
Het instellen van een zaak tegen opgelegde belastingen en boetes schorst de invordering van het bestreden deel van rechtswege. Zaken tegen invorderingshandelingen zoals een betalingsbevel en zaken tegen handelingen verricht op basis van onder voorbehoud ingediende aangiften schorsen de invordering daarentegen niet; in die gevallen moet afzonderlijk om schorsing van de tenuitvoerlegging worden verzocht (İYUK art.27/4). Een beslissing tot schorsing van de tenuitvoerlegging is afhankelijk van de gezamenlijke vervulling van de voorwaarden dat de handeling duidelijk onrechtmatig is en dat de toepassing ervan moeilijk te herstellen of onherstelbare schade zou veroorzaken (art.27/2).
Indien na een beslissing van de belastingrechtbank waartegen hoger beroep bij het regionaal hof van beroep openstaat, of na een beslissing van de regionale bestuursrechtbank waartegen cassatieberoep openstaat, afstand wordt gedaan van het rechtsmiddel, worden de belasting en de boete opeisbaar volgens de in de wet genoemde percentages. Indien het opeisbare bedrag tijdig wordt betaald, wordt bovendien een vermindering toegepast (VUK art.379).
Schikking
Schikking: reikwijdte, termijn voor indiening en gevolgen
Een schikking is een overeenkomst tussen de administratie en de belastingplichtige over het boetebedrag. Na de wijziging bij Wet nr. 7524 van 28 juli 2024, die op 2 augustus 2024 in werking is getreden, heeft een schikking uitsluitend betrekking op boeten; de hoofdsom van de vastgestelde belasting is geen onderwerp van een schikking (VUK aanvullend art. 1, aanvullend art. 7, aanvullend art. 11). Op vóór de wijziging ingediende verzoeken om een schikking waarover nog geen overleg heeft plaatsgevonden, blijven de oude bepalingen van toepassing (overgangsart. 35).
Voorwerp van een schikking kunnen zijn: belastingverliesboeten met betrekking tot aanvullend, ambtshalve of door de administratie vastgestelde belastingen, alsmede verzuimboeten en bijzondere verzuimboeten boven het in de wet genoemde bedrag. Indien het belastingverlies is ontstaan door handelingen die het delict van belastingontduiking opleveren, kunnen de boeten voor die handelingen geen onderwerp van een schikking vormen. Een schikking kan worden aangegaan wanneer wordt aangevoerd dat het belastingverlies het gevolg is van onvoldoende inzicht in de wettelijke bepalingen of van een vergissing, dat sprake is van een belastingfout of materiële fout, of dat er een verschil bestaat tussen rechterlijke beslissingen en het standpunt van de administratie (aanvullend art. 1).
Een verzoek om een schikking na de aanslagoplegging wordt ingediend binnen dertig dagen na de betekening van het aanslagbiljet. Indien geen schikking tot stand komt of niet kan worden bereikt, kan geen nieuw verzoek worden ingediend. In het proces-verbaal waarin wordt vastgesteld dat geen schikking tot stand is gekomen, wordt het laatste voorstel van de administratie opgenomen; indien de belastingplichtige uiterlijk aan het einde van de beroepstermijn schriftelijk meedeelt dit voorstel te aanvaarden, wordt de schikking geacht tot stand te zijn gekomen. De belastingplichtige kan tijdens de besprekingen een vertegenwoordiger van de beroepsorganisatie waarbij hij is aangesloten en een beroepsbeoefenaar meenemen (aanvullend art. 1).
Over aangelegenheden waarover een schikking is bereikt en die in een proces-verbaal zijn vastgesteld, kan geen rechtszaak worden aangespannen en kan bij geen enkele instantie een klacht worden ingediend (Aanvullend art. 6). Voor een straf waarvoor een schikking is verzocht, kan een rechtszaak pas worden aangespannen indien geen schikking tot stand komt. Indien in dat geval de termijn voor het instellen van de rechtszaak is verstreken of nog minder dan vijftien dagen bedraagt, wordt de termijn verlengd tot vijftien dagen vanaf de betekening van het proces-verbaal (Aanvullend art. 7).
Op straffen waarover een schikking is bereikt, wordt geen andere vermindering toegepast (Aanvullend art. 9). Bij onregelmatigheidsstraffen die niet onder de schikking vallen omdat zij het in de wet genoemde bedrag niet overschrijden, wordt de straf met vijftig procent extra verminderd (Aanvullend art. 1).
Invorderingsfase
Betalingsbevel, beslag, uitstel van betaling en aansprakelijkheid van de wettelijke vertegenwoordiger
Voor een publiekrechtelijke vordering die niet op de vervaldag is betaald, wordt aan de schuldenaar een betalingsbevel betekend waarin wordt meegedeeld dat hij binnen vijftien dagen zijn schuld moet betalen of een vermogensopgave moet doen (Wet nr. 6183 betreffende de invorderingsprocedure voor publiekrechtelijke vorderingen, art. 55). Indien wordt aangevoerd dat de schuld niet bestaat, gedeeltelijk is betaald of is verjaard, moet binnen vijftien dagen na de betekening een rechtsvordering worden ingesteld. In de tekst van de wet staat als bevoegde instantie de belastingbezwaarcommissie vermeld. Aangezien de taak van deze commissies is overgegaan naar de belastingrechtbanken, wordt de rechtsvordering bij de belastingrechtbank ingesteld (Wet nr. 6183 art. 58; Wet nr. 2576 art. 6, art. 15; İYUK art. 37).
Het instellen van een rechtsvordering tegen het betalingsbevel schorst de invordering niet van rechtswege; daarnaast moet afzonderlijk om schorsing van de tenuitvoerlegging worden verzocht (İYUK art. 27/4). Tegen de schuldenaar die binnen vijftien dagen zijn schuld niet betaalt en ook geen vermogensopgave doet, kan totdat hij een vermogensopgave doet eenmalig en voor ten hoogste drie maanden lijfsdwang worden gevorderd (Wet nr. 6183 art. 60). Op de goederen, vorderingen en rechten van de schuldenaar wordt door de invorderingsdienst beslag gelegd voor een bedrag dat voldoende is voor de vordering (art. 62).
Indien de betaling van de schuld op de vervaldag of de tenuitvoerlegging van het beslag de schuldenaar in een zeer moeilijke positie zou brengen, kan de schuld op schriftelijk verzoek en onder zekerheidstelling tegen rente worden uitgesteld. Sinds 4 juni 2026 bedraagt de uitsteltermijn ten hoogste tweeënzeventig maanden. Tot een bepaald bedrag wordt geen zekerheid verlangd; dit bedrag kan bij presidentieel besluit worden gewijzigd (Wet nr. 6183 art. 48). Indien de schuldenaar wiens verzoek om uitstel is afgewezen binnen de door de overheid te stellen termijn van ten hoogste dertig dagen betaalt, wordt de schuld met rente tot aan de betaaldatum uitgesteld (art. 48).
Een publiekrechtelijke vordering verjaart indien zij niet binnen vijf jaar na het begin van het jaar volgend op het kalenderjaar waarin de vervaldag valt, wordt ingevorderd. Handelingen zoals betaling, beslag, betekening van het betalingsbevel en vermogensopgave stuiten de verjaring (Wet nr. 6183 art. 102, art. 103). Indien tegen de schuldenaar wegens zijn verblijf in het buitenland geen invorderingsprocedure kan worden gevoerd, loopt de verjaring niet zolang deze situatie voortduurt (art. 104).
Voor een publiekrechtelijke vordering die geheel of gedeeltelijk niet van de vennootschap kan worden geïnd of waarvan duidelijk is dat deze niet kan worden geïnd, zijn de vennoten van een besloten vennootschap naar Turks recht hoofdelijk aansprakelijk naar rato van hun kapitaalaandeel. Degene die een aandeel overdraagt en degene die het overneemt, zijn hoofdelijk aansprakelijk voor schulden uit perioden vóór de overdracht (6183 m.35). Vorderingen die niet uit het vermogen van de rechtspersoon kunnen worden geïnd, kunnen ook uit het persoonlijke vermogen van de wettelijke vertegenwoordigers worden geïnd; deze bepaling is eveneens van toepassing op vertegenwoordigers van buitenlandse personen en instellingen in Turkije (6183 mükerrer m.35; VUK m.10). Andere onderwerpen met betrekking tot vennootschappen zijn te vinden op de pagina Handelsrecht.
Internationale dossiers
Belasting voor buitenlanders en personen die in het buitenland wonen
De belastingverplichtingen in Turkije van iemand die in Turkije onroerend goed, huurinkomsten of een nalatenschap heeft, hangen grotendeels af van twee vragen: of de persoon wordt geacht in Turkije te zijn gevestigd en of het goed zich in Turkije bevindt. Ook de termijnen voor betekening die tijdens een verblijf in het buitenland lopen, vragen afzonderlijke aandacht.
Vestiging en belastingheffing in Turkije
Degenen die hun woonplaats in Turkije hebben en degenen die in een kalenderjaar langer dan zes maanden onafgebroken in Turkije verblijven, worden geacht in Turkije te zijn gevestigd en worden belast over het volledige bedrag van de inkomsten die zij binnen en buiten Turkije hebben verworven (Wet op de inkomstenbelasting art. 3, art. 4). Buitenlanders die komen voor reizen, behandeling of rust, worden niet geacht te zijn gevestigd, ook al blijven zij langer dan zes maanden (art. 5). Degenen die niet in Turkije zijn gevestigd, worden alleen belast over de inkomsten die zij in Turkije hebben verworven (art. 6).
Voor personen die zich onlangs in Turkije hebben gevestigd, is er in 2026 een vrijstelling van twintig jaar ingevoerd voor inkomsten die zij in het buitenland hebben verworven; de voorwaarden en de aanvraagtermijn worden in een apart hoofdstuk hieronder uiteengezet (art. 20/D van de Turkse Wet op de inkomstenbelasting). Als Turkije met het desbetreffende land een volgens de regels in werking getreden verdrag ter voorkoming van dubbele belasting heeft gesloten, heeft het verdrag kracht van wet (art. 90 van de Turkse Grondwet).
Huurinkomsten en verkoop van onroerend goed
Inkomen uit de verhuur van een woning in Turkije wordt geacht in Turkije te zijn verkregen, ook als de verhuurder geen fiscaal inwoner van Turkije is, en wordt belast als inkomsten uit onroerend goed (GVK art. 7, art. 70). Voor inkomsten uit woninghuur geldt een jaarlijkse vrijstelling die elk jaar opnieuw wordt vastgesteld. Als er meer dan de vrijstelling wordt verdiend en dit niet of onvolledig wordt aangegeven, kan de vrijstelling niet worden benut (art. 21).
De winst die ontstaat door de verkoop of vervreemding op andere wijze van een onroerende zaak binnen vijf jaar na de verkrijging daarvan, is een vermogenswinst. Onroerende zaken die kosteloos zijn verkregen, zoals door erfenis of schenking, vallen hier niet onder (GVK, herhaald art. 80).
Onroerendezaakbelasting en successie- en schenkingsbelasting
Gebouwen en gronden in Turkije zijn onderworpen aan de Turkse onroerendezaakbelasting; de eigenaar, of als er een recht van vruchtgebruik is, de vruchtgebruiker, betaalt de belasting (Turkse Wet op de onroerendezaakbelasting art. 1, art. 3, art. 12, art. 13). Een wijziging van de eigenaar moet worden gemeld. De melding wordt ingediend bij de gemeente waar de onroerende zaak is gelegen, in het jaar waarin de wijziging plaatsvindt, of, als de wijziging in de laatste drie maanden van het jaar plaatsvindt, binnen drie maanden (art. 23, art. 33). De belasting wordt in twee gelijke termijnen betaald in de maanden maart–mei en november (art. 30). Woningen waarvan de waarde de in de wet genoemde grens overschrijdt, zijn bovendien onderworpen aan de belasting op waardevolle woningen; de grens wordt elk jaar geactualiseerd (art. 42, art. 44).
Goederen die zich in Turkije bevinden, zijn onderworpen aan erf- en overdrachtsbelasting, ook als de overledene buitenlander is. Erfgenamen in het buitenland dienen hun aangifte in bij de Turkse consulaten; de termijn bedraagt vier, zes of acht maanden, afhankelijk van de plaats van overlijden en de verblijfplaats van de erfgenaam. De belasting wordt in drie jaar betaald, telkens in mei en november. Onroerende zaken worden op naam van de erfgenamen ingeschreven zonder de betaling van de belasting af te wachten; de onroerende zaak kan echter niet worden overgedragen zolang de op de onroerende zaak betrekking hebbende belasting niet volledig is betaald of zekerheid is gesteld (Wet op de erf- en overdrachtsbelasting art. 1, art. 8, art. 9, art. 19). De overige handelingen van de erfgenaam worden uiteengezet op de pagina Vreemdelingenrecht.
Kennisgeving en termijnen tijdens verblijf in het buitenland
Kennisgeving aan personen die zich in het buitenland bevinden, kan geschieden via de bevoegde autoriteit van dat land, en aan Turkse staatsburgers ook via het Turkse consulaat (Wetboek van Fiscaal Procesrecht art. 97). Indien kennisgeving in het buitenland niet mogelijk is, geschiedt de kennisgeving bij openbare aankondiging. Degene die niet binnen een maand na de datum van de aankondiging bij de belastingdienst een aanvraag indient of een adres opgeeft, wordt geacht de kennisgeving te hebben ontvangen aan het einde van die maand (art. 103, art. 106); een afschrift van het kennisgevingsstuk wordt bovendien per post naar het bekende adres in het buitenland verzonden (art. 104).
Door de wijziging die op 1 juli 2026 in werking is getreden, zijn vennootschapsbelastingplichtigen, personen met commerciële, agrarische en beroepsinkomsten die volgens de werkelijke methode worden belast, vennootschappen onder firma en gewone commanditaire vennootschappen, alsmede degenen die voor het eerst een aan registratie onderworpen voertuig verwerven en op wier naam het voertuig wordt geregistreerd, verplicht gebruik te maken van het elektronische kennisgevingssysteem. Een kennisgeving via dit systeem wordt geacht te zijn gedaan aan het einde van de vijfde dag na de datum van verzending van het document (Wetboek van Fiscaal Procesrecht art. 107/A). Daarom kan de termijn voor het instellen van een rechtsvordering aanvangen en verstrijken terwijl de persoon zich in het buitenland bevindt; indien men gedurende lange tijd in het buitenland verblijft, moeten de stukken die naar het adres in het adresregistratiesysteem en naar het elektronische kennisgevingsadres worden verzonden, worden gevolgd.
Personen die zich in Turkije vestigen
Buitenlandse inkomsten van personen die zich in Turkije vestigen: vrijstelling gedurende twintig jaar
Inkomsten en opbrengsten die natuurlijke personen buiten Turkije hebben verworven en die in de laatste drie kalenderjaren voordat zij geacht werden zich in Turkije te hebben gevestigd geen woonplaats en belastingplicht in Turkije hadden, zijn gedurende twintig jaar vrijgesteld van inkomstenbelasting (Turkse Wet op de inkomstenbelasting, herhaald artikel 20/D). De bepaling is toegevoegd bij wet nr. 7582 en is op 4 juni 2026 in werking getreden, met toepassing op personen die vanaf 1 januari 2026 geacht worden zich in Turkije te hebben gevestigd (wet nr. 7582, artikel 4, artikel 14). De procedurele en materiële uitvoeringsregels zijn vastgesteld bij de Algemene mededeling over de inkomstenbelasting, serie nr. 333.
De vrijstelling maakt geen onderscheid naar nationaliteit. Zowel vreemdelingen die aan de voorwaarden voldoen als Turkse staatsburgers die na in het buitenland te hebben gewoond naar Turkije terugkeren, kunnen ervan profiteren; rechtspersonen kunnen dat echter niet (Turkse Wet op de inkomstenbelasting, herhaald artikel 20/D; Mededeling artikel 3). Het bestaan van belastingplicht in de laatste drie jaar in Turkije wegens huurinkomsten uit een onroerende zaak, inkomsten uit roerend kapitaal of vermogenswinst vormt geen belemmering voor de vrijstelling (Turkse Wet op de inkomstenbelasting, herhaald artikel 20/D). Wie in de laatste drie jaar anders dan op grond van deze drie inkomstensoorten, bijvoorbeeld wegens loon of winst uit onderneming, belastingplichtig is geweest in Turkije, voldoet niet aan de wettelijke voorwaarde en kan de vrijstelling niet genieten (Turkse Wet op de inkomstenbelasting, herhaald artikel 20/D; Mededeling artikel 3).
Het worden aangemerkt als inwoner van Turkije hangt ervan af of de woonplaats zich in Turkije bevindt of dat men in een kalenderjaar onafgebroken meer dan zes maanden in Turkije verblijft (Turkse Wet op de inkomstenbelasting art. 4). De woonplaats is de plaats waar iemand verblijft met het voornemen daar duurzaam te blijven en niemand kan tegelijk meer dan één woonplaats hebben (Turks Burgerlijk Wetboek art. 19). Daarom geldt een in het buitenland wonende Turkse staatsburger met een in Turkije achtergebleven adresregistratie op zichzelf niet als inwoner van Turkije. Buitenlanders die voor reizen, behandeling of rust naar Turkije komen, worden daarentegen niet als inwoner aangemerkt, ook al verblijven zij er langer dan zes maanden (Turkse Wet op de inkomstenbelasting art. 5). Wil een buitenlander in die situatie van de vrijstelling profiteren, dan moet hij aantonen dat hij als inwoner van Turkije wordt aangemerkt.
Op het moment van de aanvraag als inwoner van Turkije te worden aangemerkt, is een voorwaarde voor de vrijstelling (Turks communiqué art. 3). De datum waarop iemand als inwoner wordt aangemerkt, bepaalt zowel de terugkijkende periode van drie jaar als de aanvraagtermijn.
Om van de vrijstelling gebruik te maken moet van de belastingdienst een "Verklaring van vrijstelling voor in het buitenland verkregen winsten en inkomsten" worden verkregen. De aanvraag wordt gedaan tot het einde van het kalenderjaar waarin de persoon als inwoner van Turkije wordt aangemerkt; voor wie in de laatste twee maanden van het jaar als inwoner wordt aangemerkt, tot eind februari van het volgende jaar. De belastingdienst controleert de woonplaats- en belastingplichtsituatie van de laatste drie jaar en of de aanvraag tijdig is ingediend, en geeft de verklaring af; wie niet tijdig aanvraagt, krijgt geen verklaring (Turks communiqué art. 3, art. 4).
De vrijstelling heeft uitsluitend betrekking op buiten Turkije verkregen winsten en inkomsten. Voor in Turkije verkregen inkomsten, zoals huurinkomsten uit een woning in Turkije of de tegenprestatie voor een in Turkije verrichte dienst, blijven de belastingverplichtingen bestaan. Voor inkomsten die onder de vrijstelling vallen, wordt geen aangifte gedaan en zij worden evenmin opgenomen in een aangifte voor andere inkomsten. Uitgaven die verband houden met deze inkomsten worden bij de berekening van het belastbare inkomen niet in aanmerking genomen en in het buitenland betaalde belastingen kunnen niet met de Turkse belasting worden verrekend (Turkse Wet op de inkomstenbelasting, herhaald art. 20/D; Turks communiqué art. 3).
Indien later blijkt dat niet aan de voorwaarden is voldaan, wordt de niet-geheven belasting geacht te zijn gederfd. In dat geval wordt het vrijstellingscertificaat ingetrokken en wordt de belasting, met oplegging van een boete wegens belastingderving, samen met vertragingsrente geïnd (GVK mükerrer m.20/D; Tebliğ m.5). De belastingregels van het land dat de persoon heeft verlaten, moeten daarnaast afzonderlijk volgens het recht van dat land worden beoordeeld.
Beoordelingscriteria
Beoordelingscriteria in het belastingrecht
De te volgen weg in belastinggeschillen wordt bepaald aan de hand van de kenmerken van het dossier. Bij de eerste beoordeling kunnen het controleverslag en de processen-verbaal, de datum en wijze van betekening van de aanslag, het soort boete, de vraag of een schikking tot de mogelijkheden behoort en of de invorderingsfase is aangebroken, gezamenlijk in aanmerking worden genomen.
In de onderzoeksfase worden processen-verbaal en een schikking vóór de aanslag beoordeeld; in de fase van het aanslagbiljet worden de keuze tussen een schikking binnen dertig dagen, vermindering van de boete en het instellen van een rechtsvordering beoordeeld; in de invorderingsfase worden de termijn van vijftien dagen voor bezwaar tegen het dwangbevel, uitstel van betaling en de aansprakelijkheid van de wettelijke vertegenwoordiger beoordeeld; voor buitenlanders en personen die zich onlangs in Türkiye hebben gevestigd, worden de datum van vestiging, de termijn voor het aanvragen van de twintigjarige vrijstelling en in het buitenland verrichte betekeningen per dossier beoordeeld.
Tot de rechtsgebieden waarop het kantoor werkzaam is, behoren belastingcontroles, belasting- en boetebeschikkingen, schikkingen en geschillen die voortvloeien uit de invordering van publiekrechtelijke vorderingen. Voor een verzoek om een gesprek kunt u terecht op de contactpagina.
Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen
Ik heb een belastingaanslag ontvangen. Hoeveel tijd heb ik?
Dertig dagen vanaf de dag na de betekening van de aanslag. Binnen deze termijn moeten een beroep bij de belastingrechtbank, een verzoek om een schikking na de aanslag en een verzoek om vermindering van de boete worden ingediend (Turkse Wet op de administratieve rechtsvordering, art. 7; Turkse Wet op de belastingprocedure, aanvullende art. 1, art. 376). Bij elektronische betekening geldt de betekening als verricht aan het einde van de vijfde dag na de datum waarop het document aan het systeem is doorgegeven (Turkse Wet op de belastingprocedure, art. 107/A).
Kan bij een schikking de belastingschuld zelf ook worden verminderd?
Nee. Sinds 2 augustus 2024 heeft de schikking uitsluitend betrekking op boeten wegens belastingderving en op boeten wegens onregelmatigheden boven het wettelijk bepaalde bedrag; de hoofdsom van de belasting is geen onderwerp van een schikking (Turkse Wet op de belastingprocedure, aanvullende art. 1).
Kan zowel een schikking als een vermindering van de boete worden gevraagd?
Voor dezelfde straf worden beide niet samen toegepast. Voor straffen waarvoor strafvermindering is verkregen, vindt geen minnelijke schikking plaats, en op straffen waarvoor een minnelijke schikking is getroffen, wordt geen andere vermindering toegepast. De belastingplichtige kan tot het ondertekenen van het proces-verbaal van de schikking afzien van het verzoek om minnelijke schikking en strafvermindering vragen (VUK Aanvullend art. 9).
Moet ik de belasting nu betalen als ik een rechtszaak aanspan?
Een rechtszaak tegen de vastgestelde belasting en boete schorst van rechtswege de invordering van het betwiste gedeelte (İYUK art. 27/4). Als de zaak wordt verloren, wordt over de belasting vertragingsrente toegepast vanaf de vervaldatum tot de kennisgeving van de beslissing; het bedrag waarvan de invordering is geschorst, kan desgewenst ook tijdens de procedure worden betaald (VUK art. 112).
Ik heb een betalingsbevel ontvangen. Wat moet ik doen?
Binnen vijftien dagen na de betekening van het betalingsbevel wordt de schuld betaald of wordt er een vermogensopgave gedaan (6183 m.55). Is er geen schuld, is deze gedeeltelijk betaald of is deze verjaard, dan wordt binnen dezelfde vijftien dagen beroep ingesteld bij de belastingrechtbank. Dit beroep schorst de invordering niet van rechtswege (6183 m.58; İYUK m.27/4).
Kan de belastingschuld van de vennootschap van de vennoten of van de bestuurder worden gevorderd?
Voor een publiekrechtelijke vordering die niet van de vennootschap kan worden geïnd of waarvan duidelijk is dat deze niet kan worden geïnd, zijn de vennoten van een besloten vennootschap aansprakelijk naar verhouding van hun aandelen in het kapitaal (6183 m.35). Vorderingen die niet uit het vermogen van de rechtspersoon kunnen worden verhaald, kunnen ook uit het persoonlijk vermogen van de wettelijke vertegenwoordigers worden geïnd (6183 mükerrer m.35; VUK m.10).
Ik woon in het buitenland. Betaal ik belasting over mijn appartement in Turkije?
Een gebouw in Turkije is onderworpen aan onroerendezaakbelasting, ongeacht de nationaliteit van de eigenaar en waar de eigenaar woont (Emlak Vergisi Kanunu art.1, art.3). Als de woning wordt verhuurd, wordt de huurinkomst geacht in Turkije te zijn verkregen en wordt deze in Turkije belast (Gelir Vergisi Kanunu art.6, art.7).
De toelichtingen op deze pagina zijn uitsluitend bedoeld als algemene informatie en vormen geen juridisch standpunt of juridisch advies. Omdat de omstandigheden van elk concreet geval verschillen, moet de juridische beoordeling dossiergebonden worden verricht.
De informatie op de pagina is, in het kader van het Reglement inzake het reclameverbod van de Turkse Orde van Advocaten, gepubliceerd om informatie te geven over de rechtsgebieden waarop het kantoor actief is, zonder dat dit een aanduiding van specialisatie inhoudt; de publicatie heeft niet tot doel werk te verwerven.
Het bekijken van deze pagina of het opnemen van contact via de op de pagina vermelde links en contactgegevens betekent niet dat tussen de advocaat en de verzoeker een volmachtrelatie tot stand is gekomen en evenmin dat de zaak is aanvaard.
De informatie en termijnen op de pagina zijn opgesteld volgens de wetgeving die op 11 november 2026 van kracht was. Omdat de wetgeving kan wijzigen, moet de termijnberekening in elk geval aan de hand van de actuele wettekst worden uitgevoerd.
De te volgen juridische weg bij belastinggeschillen kan verschillen naargelang het geschil zich in de fase van onderzoek, de fase van de kennisgeving van de aanslag of de invorderingsfase bevindt, naargelang het type belastingboete en naargelang de wijze waarop de kennisgeving is gedaan. Daarom is het van belang om aan het begin van de procedure alle aspecten van de zaak te beoordelen, de termijnen correct vast te stellen en de noodzakelijke handelingen tijdig te verrichten.
Merve Kartal Kurtman
Advocaat