Alanya – adwokat ds. postępowania egzekucyjnego i postępowanie egzekucyjne oraz upadłościowe

Dochodzenie wierzytelności i właściwy urząd egzekucyjny

Postępowanie egzekucyjne dotyczące należności pieniężnych i należności z tytułu zabezpieczenia wszczyna się co do zasady w urzędzie egzekucyjnym właściwym dla miejsca zamieszkania dłużnika. Prawo egzekucyjne i upadłościowe przyznaje ponadto właściwość urzędowi egzekucyjnemu właściwemu dla miejsca, w którym została zawarta umowa stanowiąca podstawę postępowania. Ponadto, ponieważ przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące właściwości stosuje się odpowiednio, w przypadku należności wynikających z umowy postępowanie można wszcząć także w urzędzie egzekucyjnym właściwym dla miejsca, w którym umowa ma być wykonana. Jeżeli miejsce zawarcia umowy i miejsce jej wykonania są różne, wierzyciel ma do wyboru więcej niż jedną możliwość.

Jeżeli strony zawarły umowę o właściwość sądu, ważność takiej umowy podlega odrębnej ocenie. Ustawa przyznaje możliwość zawarcia umowy o właściwość sądu wyłącznie w sporach między przedsiębiorcami lub osobami prawnymi prawa publicznego; dlatego też postanowienia o właściwości zawarte w standardowych umowach kredytowych, abonamentowych lub podobnych nie wywołują skutków wobec konsumenta. W sporach pracowniczych umowa o właściwość sądu jest wprost uznana w ustawie za nieważną. W sporach konsumenckich dodatkowo chroniona jest możliwość wystąpienia przez konsumenta do organu właściwego dla jego miejsca zamieszkania.

Zarzut braku właściwości organu egzekucyjnego należy podnieść łącznie z zarzutem co do meritum i w terminie; sąd egzekucyjny rozstrzyga zarzut braku właściwości przed pozostałymi zarzutami i w sposób ostateczny. Jeżeli zarzut nie zostanie wniesiony w terminie, właściwość zostaje ustalona ostatecznie, a postępowanie wszczęte przed niewłaściwym organem egzekucyjnym zachowuje ważność. W postępowaniu egzekucyjnym na podstawie weksla lub innego papieru wartościowego zarzut braku właściwości wnosi się wraz z zarzutem dotyczącym długu, w terminie pięciu dni, bezpośrednio do sądu egzekucyjnego.

Dokument, na którym opiera się wierzytelność, bezpośrednio determinuje wybór trybu egzekucji. Jeżeli istnieje orzeczenie sądowe lub dokument, któremu ustawa nadaje charakter orzeczenia, wchodzi w grę egzekucja na podstawie orzeczenia; jeżeli istnieje czek, weksel własny lub weksel trasowany, stosuje się szczególny tryb egzekucji na podstawie czeku lub weksla; jeżeli istnieje hipoteka lub zastaw na rzeczach ruchomych, stosuje się tryb egzekucji przez spieniężenie przedmiotu zabezpieczenia. Jeżeli nie zachodzi żadna z tych okoliczności, stosuje się ogólny tryb egzekucji przez zajęcie.

Ustawa ogranicza również, kiedy mogą być dokonywane czynności egzekucyjne. W okresie od jednej godziny po zachodzie słońca do jednej godziny przed jego wschodem (pora nocna) oraz w dni świąteczne nie można dokonywać czynności egzekucyjnych; jednakże w dni świąteczne można dokonać zajęcia i doręczenia, jak również zastosować środki zabezpieczające, w miejscach pracy wykonywanej w porze nocnej możliwe jest zajęcie utargu w porze nocnej, a jeżeli okaże się, że dłużnik ukrywa majątek, zajęcie można przeprowadzić nawet w porze nocnej. Ustawa wymienia także przypadki, w których czynności egzekucyjne ulegają czasowemu odroczeniu (talik): w razie śmierci małżonka dłużnika albo jednej z osób będących jego wstępnymi lub zstępnymi w stosunku pokrewieństwa lub powinowactwa postępowanie ulega odroczeniu na trzy dni, licząc od dnia śmierci; również w związku z długami spadkowymi postępowanie ulega odroczeniu na trzy dni, licząc od dnia śmierci, a jeżeli spadkobierca nie przyjął ani nie odrzucił spadku, postępowanie pozostaje odroczone do upływu terminów przewidzianych w tureckim kodeksie cywilnym. Jeżeli w postępowaniu układowym udzielono odroczenia albo egzekucję odroczono z przyczyny wskazanej w ustawie, wobec tego dłużnika nie można dokonywać czynności egzekucyjnych.

Zajęcie i zabezpieczenie

Po uzyskaniu przez postępowanie egzekucyjne ostatecznego charakteru, na wniosek wierzyciela, majątek dłużnika zostaje objęty zajęciem; organ egzekucyjny dokonuje zajęcia najpóźniej w ciągu trzech dni od dnia złożenia wniosku. Zajęcie stosuje się w wysokości wystarczającej na pokrycie wierzytelności i kosztów postępowania egzekucyjnego, a ustawa wyraźnie zakazuje dokonywania zajęcia w zakresie przekraczającym tę wysokość. Zajęciem można objąć rzeczy ruchome i nieruchomości dłużnika, przysługujące mu prawa i wierzytelności wobec osób trzecich oraz rachunki bankowe; w odniesieniu do nieruchomości zajęcie ujawnia się w rejestrze nieruchomości.

Ustawa wyłączyła spod zajęcia niektóre rzeczy i prawa niezbędne dłużnikowi i jego rodzinie do utrzymania oraz do prowadzenia działalności zawodowej. Przedmioty osobiste należące do dłużnika i członków jego rodziny mieszkających pod tym samym dachem oraz wszystkie przedmioty gospodarstwa domowego służące wspólnemu użytkowi rodziny, z wyjątkiem rzeczy wartościowych, nie podlegają zajęciu. Do przypadków wymienionych w ustawie należą także przedmioty zawodowe niezbędne do tej działalności dłużnika, którego działalność gospodarcza opiera się bardziej na pracy fizycznej niż na kapitale, żywność i opał niezbędne do utrzymania rodziny przez dwa miesiące, stypendia studenckie oraz dom dłużnika odpowiedni do jego stanu. Ochrona ta ma ustawowe ograniczenie, które często jest pomijane na stronie: wyłączenie dotyczące przedmiotów zawodowych, narzędzi i zwierząt niezbędnych do utrzymania rolnika, narzędzi ogrodniczych i sadowniczych oraz domu odpowiedniego do jego stanu odnosi się wyłącznie do przypadku, gdy dług nie powstał z tytułu ceny tych rzeczy; jeżeli dług powstał z tytułu ceny tej rzeczy, ochrona nie działa. Natomiast przedmioty osobiste należące do członków rodziny oraz przedmioty gospodarstwa domowego służące wspólnemu użytkowi zostały wyłączone spod tego ograniczenia nowelizacją dokonaną w 2023 roku. Ustawa przewiduje ponadto odrębny tryb dla rzeczy o znacznej wartości: w odniesieniu do przedmiotów zawodowych, narzędzi ogrodniczych i sadowniczych, narzędzi rolnika oraz domu odpowiedniego do jego stanu, w razie gdy rzecz ma znaczną wartość, rzecz podlega zajęciu i sprzedaży, a z uzyskanej ceny pozostawia się dłużnikowi część odpowiednią do jego sytuacji w celu zaspokojenia jego potrzeb. Umowy o wcześniejszym zrzeczeniu się tej ochrony są nieważne. O tym, czy zajęcie jest dopuszczalne, ocenia w pierwszej kolejności kierownik organu egzekucyjnego (icra müdürü); na jego czynność w tym zakresie przysługuje skarga w terminie siedmiu dni.

W przypadku wynagrodzeń i podobnych dochodów ustawa przewiduje reżim częściowego zajęcia. Jednak występująca tu proporcja jednej czwartej nie jest górną granicą chroniącą dłużnika, lecz dolną granicą na korzyść wierzyciela: ustawa wskazuje, że kwota podlegająca zajęciu nie może być niższa niż jedna czwarta dochodu. Kwota ustalona przez kierownika urzędu egzekucyjnego (icra müdürü) na utrzymanie dłużnika i jego rodziny nie zostaje obniżona poniżej tej granicy. Ustawa nie przewiduje tu odrębnej proporcji dla wierzytelności alimentacyjnych; praktyka, zgodnie z którą przy dochodzeniu wierzytelności alimentacyjnych nie stosuje się granicy jednej czwartej, wynika nie z tekstu ustawy, lecz z orzeczeń sądowych. Sama ustawa wprowadza regułę kolejności: jeżeli istnieje więcej niż jedno zajęcie, zostają one uszeregowane, a dopóki nie zakończy się potrącenie w ramach zajęcia wcześniejszego w kolejności, nie można rozpocząć potrącenia w ramach zajęcia późniejszego. Praktyka dotycząca ochrony dochodów na poziomie płacy minimalnej wynika zaś nie z tekstu ustawy, lecz z orzeczeń sądowych.

Zajęcie praw i wierzytelności dłużnika wobec osób trzecich przebiega w trybie zawiadomienia o zajęciu, a każdy jego etap ma własny termin. Jeżeli od pierwszego zawiadomienia o zajęciu nie wniesiono sprzeciwu w terminie siedmiu dni, uznaje się, że dług obciąża osobę trzecią; jeżeli również od drugiego zawiadomienia nie wniesiono sprzeciwu w tym samym terminie, doręcza się trzecie zawiadomienie, a następnie w terminie piętnastu dni albo dług zostaje zapłacony, albo wytacza się powództwo o ustalenie nieistnienia długu. Jeżeli osoba trzecia wytoczyła w terminie powództwo o ustalenie nieistnienia długu i w ciągu dwudziestu dni od daty doręczenia zawiadomienia złoży w organie egzekucyjnym dokument potwierdzający wytoczenie powództwa, prowadzone wobec niej czynności egzekucyjne zostają zawieszone do uprawomocnienia się wyroku wydanego w sprawie o ustalenie nieistnienia długu; w tym okresie terminy do żądania sprzedaży nie biegną. Ustawa nakłada tu na osobę trzecią nie obowiązek ochrony przez złożenie dokumentu, lecz obowiązek wytoczenia powództwa; w powództwie tym osoba trzecia zobowiązana jest wykazać, że nie jest dłużnikiem wobec dłużnika egzekwowanego albo że rzecz nie należy do dłużnika egzekwowanego, a sprawa rozpoznawana jest z pobraniem opłaty stałej. Osoba trzecia, która przegrała powództwo o ustalenie nieistnienia długu, zostaje skazana na zapłatę odszkodowania w wysokości nie mniejszej niż dwadzieścia procent wartości przedmiotu sprawy. W bankach zawiadomienie o zajęciu doręcza się centrali banku, obejmując wszystkie oddziały.

Przechowywanie zajętych rzeczy zostało uregulowane w ustawie w sposób stopniowy i nie stanowi swobodnego wyboru. Pieniądze, dokumenty wartościowe, złoto, srebro i inne rzeczy wartościowe przechowuje się w organie egzekucyjnym. Przechowywanie pozostałych rzeczy ruchomych odbywa się w licencjonowanych magazynach depozytowych, przy czym koszty pobiera się z góry od wierzyciela. Pozostawienie rzeczy u dłużnika jest możliwe jedynie tymczasowo, za zgodą wierzyciela i pod warunkiem wydania jej na każde żądanie; pozostawienie rzeczy osobie trzeciej jako przechowawcy zależy natomiast od jej zgody. Rzecz nieobjęta przechowaniem nie może zostać sprzedana. W przypadku pojazdów wpisanych do rejestru przechowanie, oszacowanie wartości i żądanie sprzedaży należy przeprowadzić łącznie, a ich koszty wpłacić łącznie z góry. Na czynność organu egzekucyjnego dotyczącą przechowania przysługuje skarga.

Sprzedaż i spieniężenie

Spieniężenie zajętego mienia następuje w środowisku elektronicznym. Ustawa przewiduje portal sprzedaży elektronicznej jako jedyną drogę sprzedaży w drodze licytacji rzeczy ruchomych i nieruchomości; tryb sprzedaży w fizycznym miejscu licytacji został zniesiony. Dwa wyjątki od tego trybu to sprzedaż mienia za zgodą dłużnika, któremu udzielono upoważnienia do sprzedaży, oraz sprzedaż w drodze negocjacji w razie spełnienia przesłanek określonych w ustawie.

Proces prowadzony za pośrednictwem portalu przebiega według własnych terminów. Obwieszczenie o sprzedaży ogłasza się co najmniej piętnaście dni przed rozpoczęciem biegu terminu na składanie ofert, a termin na składanie ofert wynosi siedem dni. Licytację rozpoczyna się od pięćdziesięciu procent wartości szacunkowej; jednak warunkiem przeprowadzenia licytacji jest to, aby cena licytacyjna przekraczała kwotę wyższą z następujących wartości: pięćdziesiąt procent wartości szacunkowej oraz suma wierzytelności zabezpieczonych tym mieniem i wierzytelności mających pierwszeństwo przed wierzytelnością wierzyciela żądającego sprzedaży, a dodatkowo koszty spieniężenia i podziału; zatem pięćdziesiąt procent w każdym przypadku nie stanowi wystarczającej oferty. Różnica między ofertami nie może być niższa niż pięć tysięcznych wartości szacunkowej mienia wystawionego na sprzedaż i w każdym przypadku niż tysiąc lirów tureckich. Jeżeli w ciągu ostatnich dziesięciu minut terminu licytacji zostanie złożona nowa oferta, licytację przedłuża się o trzy minuty, a każde nowe przedłużenie następuje wraz z każdą nową ofertą złożoną w okresie przedłużenia; łączny czas przedłużeń nie może przekroczyć jednej godziny. Ustawa nie reguluje drugiej licytacji jako czynności ustalanej później: datę rozpoczęcia drugiej licytacji ustala się tak, aby nie przekraczała jednego miesiąca od dnia zakończenia pierwszej licytacji, a dzień i przedział godzinowy obu licytacji ogłasza się łącznie od samego początku. Cenę licytacyjną należy zapłacić w gotówce w terminie siedmiu dni.

W sprzedaży przeprowadzanej w celu zniesienia współwłasności, w pierwszej licytacji odbywającej się między spadkobiercami wymaga się pokrycia całej wartości szacunkowej mienia. Wobec nabywcy, który nie wpłaci ceny licytacyjnej w terminie, ustawa przewiduje ponadto administracyjną karę pieniężną.

Złożenie żądania sprzedaży w terminie jest ustawowym warunkiem dalszego istnienia zajęcia. W postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym w drodze zajęcia sprzedaży należy zażądać w terminie jednego roku od zajęcia. W postępowaniu dotyczącym egzekucji z przedmiotu zastawu termin ten wynosi, licząc od doręczenia wezwania do zapłaty lub nakazu egzekucyjnego, sześć miesięcy w przypadku zastawu na rzeczach ruchomych i jeden rok w przypadku hipoteki. Ustawa wiąże z tym jednoznaczny skutek: jeżeli wszystkie koszty oszacowania i sprzedaży nie zostaną wpłacone z góry wraz z żądaniem sprzedaży, żądanie sprzedaży uważa się za niezłożone; jeżeli w toku czynności sprzedaży okaże się, że wpłacona z góry kwota jest niewystarczająca, komornik wyznacza piętnastodniowy termin, a jeżeli w tym terminie brakująca kwota nie zostanie uzupełniona, żądanie również uważa się za niezłożone. W postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym w drodze zajęcia, jeżeli w terminie nie zażąda się sprzedaży albo żądanie zostanie wycofane i nie zostanie ponowione w terminie, zajęcie tej rzeczy ustaje; w postępowaniu dotyczącym egzekucji z przedmiotu zastawu skutek jest odmienny — ustawa przewiduje w tym przypadku umorzenie postępowania egzekucyjnego. Żądanie sprzedaży można wycofać tylko raz. Jeżeli natomiast w terminie jednego roku zażądano sprzedaży rzeczy, lecz w wyniku licytacji nie doszło do jej sprzedaży, termin do żądania sprzedaży wydłuża się o kolejny rok w odniesieniu do wierzyciela, który zażądał sprzedaży; wydłużenie to nie daje dodatkowego terminu wierzycielowi, który nie zażądał sprzedaży. Wierzyciel, który doprowadził do ustania zajęcia, ponosi odpowiedzialność za koszty zajęcia i przechowania dotyczące tej rzeczy.

Przed sprzedażą dokonuje się oszacowania wartości rzeczy. W terminie siedmiu dni od doręczenia sprawozdania z oszacowania można wnieść skargę; ponadto jeżeli w terminie siedmiu dni od dnia wniesienia skargi nie zostaną wpłacone wymagane koszty, żądanie zostaje prawomocnie oddalone. Po upływie tych terminów oszacowana wartość staje się ostateczna, a sprzedaż odbywa się na podstawie tej wartości. Ponownego oszacowania nie można żądać przed upływem dwóch lat od dnia dokonania ostatecznego oszacowania; ustawa ogranicza wyjątek od tej zasady do klęsk żywiołowych i podobnych przypadków powodujących bardzo istotne zmiany w stanie zagospodarowania przestrzennego.

Przy sprzedaży nieruchomości wymagane jest doręczenie ogłoszenia o sprzedaży osobom zainteresowanym. Ustawa wprowadza jednak ograniczenie tej zasady: w przypadku osób zainteresowanych, których adresu nie ma ani w rejestrze gruntów i ksiąg wieczystych, ani w systemie rejestracji adresów, nie przeprowadza się dodatkowego ustalania adresu, a opublikowanie ogłoszenia zastępuje doręczenie. Z tego względu nie każdy brak doręczenia stanowi podstawę do unieważnienia licytacji. Wierzyciele hipoteczni oraz inne osoby zainteresowane, jeżeli nie zgłoszą swoich praw w terminie piętnastu dni od ogłoszenia o sprzedaży, zostają wyłączone z podziału ceny sprzedaży, chyba że ich prawa wynikają w sposób ustalony z rejestru gruntów i ksiąg wieczystych.

Wniosek o uchylenie licytacji składa się w terminie siedmiu dni od daty licytacji i na podstawach wskazanych w ustawie. Osoby uprawnione do złożenia wniosku o uchylenie licytacji zostały wymienione w ustawie: wyłącznie wierzyciel żądający sprzedaży, dłużnik, osoby zainteresowane wpisane do urzędowego rejestru zajętego składnika majątkowego oraz osoby, którym przysługują ograniczone prawa rzeczowe, a także osoby uczestniczące w licytacji poprzez złożenie oferty mogą złożyć taki wniosek pod warunkiem wskazania adresu na terytorium kraju; w wyniku zmiany, która weszła w życie 25 grudnia 2025, wyraźnie uregulowano, że wniosek o uchylenie licytacji złożony przez osoby inne niż wyżej wymienione sąd odrzuca na podstawie akt, w sposób ostateczny. W razie oddalenia wniosku ustawa przewiduje karę pieniężną w wysokości do dziesięciu procent ceny licytacyjnej. Opłaty proporcjonalnej i zabezpieczenia nie wymaga się od wszystkich: obowiązek ich uiszczenia przewidziano w przypadku wniosków składanych przez osoby inne niż wierzyciel żądający sprzedaży, dłużnik, osoby zainteresowane wpisane do urzędowego rejestru oraz osoby, którym przysługują ograniczone prawa rzeczowe; połowę opłaty uiszcza się z góry w chwili złożenia wniosku, a jeżeli wniosek zostanie uwzględniony, opłata podlega zwrotowi na żądanie. Tą samą zmianą wprowadzono zasadę, zgodnie z którą w razie nieuiszczenia zabezpieczenia lub opłaty w całości albo w części sąd, w doręczonym wezwaniu, wzywa do ich uzupełnienia w nieprzekraczalnym terminie dwóch tygodni, a w przeciwnym razie odrzuca wniosek na podstawie akt. Z tego względu podstawę wniosku o uchylenie licytacji należy ocenić z wyprzedzeniem.

Zajęcie zabezpieczające i tymczasowa ochrona prawna

Ustawa jasno określa przesłanki zajęcia zabezpieczającego: co do zasady wierzyciel wierzytelności pieniężnej niezabezpieczonej zastawem i wymagalnej może żądać zajęcia zabezpieczającego ruchomości i nieruchomości dłużnika, jego wierzytelności oraz innych praw znajdujących się w jego posiadaniu lub u osoby trzeciej. Zajęcia zabezpieczającego w odniesieniu do niewymagalnej wierzytelności można żądać jedynie w dwóch przypadkach: gdy dłużnik nie ma określonego miejsca zamieszkania oraz gdy przygotowuje się do ukrycia lub wywiezienia swojego majątku albo do ucieczki w celu uwolnienia się od swoich zobowiązań, bądź już uciekł, albo dokonuje w tym celu podstępnych czynności naruszających prawa wierzyciela. Jeżeli w ten sposób dokonano zajęcia zabezpieczającego, wierzytelność staje się wymagalna wyłącznie wobec dłużnika. Zajęcie zabezpieczające jest tymczasowym środkiem ochrony prawnej mającym na celu zapobieżenie rozporządzeniu majątkiem przez dłużnika i jest ustanawiane postanowieniem sądu.

Są więcej niż dwa terminy związane z postanowieniem, a uchybienie każdemu z nich z osobna powoduje utratę praw. Wierzyciel jest zobowiązany zażądać wykonania postanowienia w terminie dziesięciu dni od daty postanowienia. Ponadto w terminie siedmiu dni od dokonania zajęcia zabezpieczającego, a jeżeli dłużnik nie był obecny – od jego doręczenia, wierzyciel musi albo złożyć wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, albo wnieść powództwo. Dalsza kwestia jest na tej stronie często pomijana: jeżeli w postępowaniu egzekucyjnym wszczętym na podstawie zajęcia zabezpieczającego dłużnik wniesie sprzeciw wobec nakazu zapłaty, sprzeciw doręcza się wierzycielowi, a wierzyciel w terminie siedmiu dni od daty doręczenia musi zażądać od sądu egzekucyjnego uchylenia sprzeciwu albo wnieść powództwo do sądu. Oznacza to, że sześciomiesięczne i roczne terminy przysługujące wierzycielowi w zwykłym postępowaniu egzekucyjnym nie mają zastosowania w sprawie, w której dokonano zajęcia zabezpieczającego. Jeżeli sąd egzekucyjny oddali żądanie uchylenia sprzeciwu, powództwo należy wnieść w terminie siedmiu dni od daty ogłoszenia lub doręczenia postanowienia. Jeżeli zajęcia zabezpieczającego dokonano, gdy powództwo o wierzytelność jest już w toku, albo wierzyciel wniósł powództwo w powyższym terminie, wymagane jest złożenie wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego w terminie jednego miesiąca od doręczenia orzeczenia co do istoty sprawy. Uchybienie jednemu z tych terminów, zrzeczenie się powództwa lub rezygnacja z wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, umorzenie postępowania wskutek upływu terminów ustawowych, pozostawienie sprawy bez dalszego biegu i jej nieodnowienie w terminie jednego miesiąca albo przegranie sprawy przez wierzyciela powoduje, że zajęcie zabezpieczające traci moc.

Złożenie zabezpieczenia przez wierzyciela jest zasadą. Ustawa przewiduje dwa wyjątki od tej zasady: jeżeli wierzytelność opiera się na orzeczeniu sądowym, nie wymaga się złożenia zabezpieczenia; jeżeli opiera się na dokumencie mającym moc orzeczenia sądowego, sąd ocenia, czy złożenie zabezpieczenia jest wymagane.

Uregulowano także drogę zaskarżenia takiego postanowienia zarówno dla dłużnika, jak i dla osób trzecich. Przeciwko tymczasowemu zajęciu majątku orzeczonemu bez wysłuchania dłużnika dłużnik może wnieść sprzeciw – co do przyczyn stanowiących podstawę zajęcia, właściwości sądu oraz zabezpieczenia – a w przypadku zajęcia dokonanego w jego obecności w terminie siedmiu dni od dokonania zajęcia, a w przeciwnym razie od dnia doręczenia mu protokołu zajęcia, składając wniosek do sądu. Także osoby trzecie, których interes został naruszony, mogą w terminie siedmiu dni od dnia, w którym dowiedziały się o tymczasowym zajęciu majątku, wnieść sprzeciw co do przyczyn stanowiących podstawę zajęcia lub zabezpieczenia. Sąd bada sprawę wyłącznie w granicach wskazanych przyczyn; jeżeli uzna sprzeciw za zasadny, może zmienić swoje postanowienie albo je uchylić. Na postanowienie wydane w wyniku sprzeciwu przysługuje apelacja; postanowienie sądu apelacyjnego jest ostateczne, a wniesienie apelacji nie wstrzymuje wykonania postanowienia o tymczasowym zajęciu majątku. Dłużnik może ponadto żądać uchylenia tymczasowego zajęcia majątku pod warunkiem złożenia do depozytu pieniędzy, zastawu zaakceptowanego przez sąd, akcji lub obligacji albo ustanowienia zastawu na nieruchomości bądź przedstawienia poręczenia wiarygodnego banku. Odrębnie uregulowano także sprzeciw dłużnika wobec postanowienia oraz roszczenie odszkodowawcze wynikające z bezpodstawnego tymczasowego zajęcia majątku.

W przypadku wierzytelności wynikających z papieru wartościowego o charakterze wekslowym również można żądać tymczasowego zajęcia; na tym etapie bada się, czy dokument spełnia przewidziane w ustawie wymogi formalne.