Auteur: Av. Merve Kartal · Publicatie: 03.11.2026 · Laatste update: 04.11.2026

Verklaring van erfrecht (veraset ilamı, mirasçılık belgesi) is een andere benaming voor hetzelfde document: de wettelijke naam is verklaring van erfrecht, de in de volksmond gebruikte naam is veraset ilamı. Het document vermeldt wie de erfgenamen zijn en wat hun erfdeel is. Wettelijke erfgenamen kunnen dit document in beginsel zowel bij de notaris als bij de Turkse civiele vrederechtbank verkrijgen (Turks Burgerlijk Wetboek art. 598). De wet en de verordening laten sommige gevallen uitsluitend aan de rechtbank over; deze worden hieronder één voor één opgesomd.

De erfopvolging, de erfopvolgingsordes en het aandeel van de echtgenoot worden uitgelegd op de pagina Erfrecht. Dit artikel behandelt hoe het document wordt verkregen.

Hoe verkrijgt u een verklaring van erfrecht? Kort antwoord

Bepaal eerst naar welke instantie u zich wendt. Als het dossier uitsluitend aan de hand van de registers van de burgerlijke stand kan worden opgelost, dan de notaris; als er een onderzoek nodig is, dan de Turkse civiele vrederechtbank.
Bij de notaris: u dient uw verzoek mondeling of schriftelijk in, het wordt in een proces-verbaal opgenomen, de notaris onderzoekt de registers van de burgerlijke stand en als blijkt dat u wettelijk erfgenaam bent, wordt een document afgegeven waarin uw erfdeel is vermeld.
Bij de rechtbank: u dient een verzoek in bij de Turkse civiele vrederechtbank; omdat het een zaak van oneigenlijke rechtspraak betreft, doet de rechter ambtshalve onderzoek.
Als het document onjuist is, staan bezwaar en vernietiging open; de ongeldigheid van een verklaring van erfrecht kan te allen tijde worden ingeroepen.

Waarvoor dient een verklaring van erfrecht?

De wet omschrijft het document als volgt: aan hen van wie op verzoek is vastgesteld dat zij wettelijk erfgenaam zijn, wordt door de Turkse civiele vrederechtbank of door de notaris een document afgegeven dat hun hoedanigheid van erfgenaam aantoont (Turks Burgerlijk Wetboek art. 598/1). Deze bevoegdheid van de notarissen is in 2011 bij Wet nr. 6217 aan het artikel toegevoegd.

Het document wordt bij de meeste handelingen vereist, zoals de eigendomsoverdracht via eigendomsakte (tapu), de afwikkeling van bankrekeningen, de overschrijving van voertuigen en de deelname als erfgenaam aan dossiers waarbij de erflater partij was. Als u overweegt de nalatenschap te verwerpen, blijft de termijn intussen doorlopen; zie verwerping van de nalatenschap.

Het document heeft een belangrijke beperking: de ongeldigheid van een verklaring van erfrecht kan te allen tijde worden ingeroepen (Turks Burgerlijk Wetboek art. 598/3). Het document is geen uitspraak die definitief vaststelt wie erfgenaam is.

Bij de notaris of bij de rechtbank?

Voor een wettelijk erfgenaam staan in beginsel beide mogelijkheden open. Het onderscheid komt voort uit het volgende: de notaris kan alleen een document afgeven wanneer hij uitsluitend op basis van de bevolkingsregisters kan beslissen.

Op verzoek onderzoekt de notaris de bevolkingsregisters en stelt eerst vast of de betrokkene wettelijk erfgenaam is. De registers kunnen door de betrokkene worden overgelegd of door de notaris elektronisch worden verkregen; indien dat niet lukt, worden ze schriftelijk opgevraagd bij de Turkse dienst van de burgerlijke stand. Wordt vastgesteld dat iemand wettelijk erfgenaam is, dan worden het document en afschriften waarin de erfdelen zijn vermeld afgegeven (verordening art. 4).

Gevallen waarin de notaris geen document kan afgeven

De Turkse Notariswet noemt drie gevallen: wanneer het afgeven van een verklaring van erfrecht een gerechtelijke procedure vereist, wanneer de bevolkingsregisters ontoereikend zijn en wanneer het document door vreemdelingen wordt gevraagd (art. 71/B).

De verordening werkt dit uit. Als voorbeelden van gevallen die een gerechtelijke procedure vereisen, worden genoemd het afgeven van een document waarvoor een deskundigenonderzoek of het horen van getuigen nodig is, en een verzoek met een buitenlands element (verordening art. 5).

Daarnaast somt de Turkse Notarisvereniging op haar eigen servicepagina concreet de gevallen op waarin door het notariaat geen verklaring van erfrecht kan worden afgegeven:

wanneer de afstamming tussen de erflater en de verzoeker niet kan worden vastgesteld
wanneer er wel een afstammingsband is, maar geen wettelijk erfgenaamschap
wanneer er een testament van de erflater aanwezig is
wanneer de erflater vóór 04/04/1926 is overleden
wanneer de erflater vóór 23/11/1990 is overleden en de echtgenoot nog in leven is
wanneer de erflater of een van de erfgenamen op dezelfde dag is overleden als een erfgenaam
wanneer de erflater of een erfgenaam afwezig (vermist) is
wanneer de erflater of een erfgenaam geadopteerd is
uit het staatsburgerschap te zijn ontzet of meerdere nationaliteiten te hebben

Als er een situatie op deze lijst voorkomt, is het tijdverspilling om naar de notaris te gaan. Als de notaris een omstandigheid vaststelt die de afgifte van het document verhindert, stelt hij een “Red Belgesi” op en verwijst hij de betrokkene door naar de Turkse civiele vrederechtbank. Als er een tekortkoming is in de bevolkingsregisters, verwijst hij door naar de Turkse dienst van de burgerlijke stand; nadat de registers zijn gecorrigeerd, kan opnieuw een aanvraag bij de notaris worden ingediend.

Wat verandert er als er een testament is?

Twee verschillende situaties mogen niet met elkaar worden verward.

Als u een benoemde erfgenaam of legataris bent, kunt u het document uitsluitend van de rechtbank verkrijgen. Tenzij tegen de uiterste wilsbeschikking betreffende de erfstelling of het legaat binnen één maand nadat deze door de erfgenamen of andere legatarissen aan hen is meegedeeld, bezwaar is gemaakt, wordt door de Turkse civiele vrederechtbank aan degene ten gunste van wie de beschikking is gemaakt een document verstrekt waaruit blijkt dat deze benoemde erfgenaam of legataris is (TMK art. 598/2). De wet noemt in dit lid de notaris niet: de wijziging van 2011 heeft de zinsnede “of door de notaris” uitsluitend aan het eerste lid toegevoegd.

Als u wettelijk erfgenaam bent en er is een testament, sluit de wet u niet uit van het eerste lid. Daarentegen rekent de Turkse Notarisvereniging de aanwezigheid van een testament van de erflater tot de gevallen waarin de notaris geen document kan afgeven volgens bovenstaande lijst. In de praktijk moet in deze dossiers een aanvraag bij de Turkse civiele vrederechtbank worden verwacht.

Hoe verloopt de procedure bij de notaris?

Het verzoek kan mondeling of schriftelijk worden gedaan; naar aanleiding van het verzoek wordt een proces-verbaal opgesteld en worden de door de Turkse Notarisvereniging opgestelde formulieren gebruikt (Verordening art. 10).

De handeling wordt door de notaris zelf verricht. Ook een op het notariskantoor tekenbevoegde functionaris met een universitaire opleiding rechten of een notaris-stagiair kan de handeling verrichten (Verordening art. 11, Turkse Notariswet art. 71/B). De handelingen en de uitwisseling van informatie en documenten kunnen, waar nodig met gebruikmaking van een veilige elektronische handtekening, ook elektronisch worden verricht; aldus verrichte handelingen worden centraal geregistreerd (Verordening art. 13).

Hoe verloopt de procedure bij de rechtbank?

De afgifte van een verklaring van erfrecht is een zaak die de wet uitdrukkelijk als oneigenlijke rechtspraak aanmerkt (HMK art. 382/2-c-6). Dit heeft vier praktische gevolgen:

De bevoegde rechtbank is de Turkse civiele vrederechtbank (HMK art. 383).
Voor zover passend bij de aard ervan wordt de eenvoudige procedure toegepast en, tenzij anders bepaald, geldt het beginsel van ambtshalve onderzoek (HMK art. 385). De rechter is niet uitsluitend gebonden aan het door partijen aangevoerde bewijs.
Belanghebbenden met een juridisch belang kunnen, behoudens bijzondere wettelijke regelingen, binnen twee weken na kennisneming van de beslissing hoger beroep bij het regionaal hof van beroep instellen (HMK art. 387).
Cassatieberoep staat niet open: tegen beslissingen in zaken van oneigenlijke rechtspraak kan geen cassatieberoep worden ingesteld (HMK art. 362/1-ç). De rechtsgang eindigt bij het hoger beroep bij het regionaal hof van beroep.

Bij welke rechtbank moet men een aanvraag indienen?

In zaken van oneigenlijke rechtspraak is de bevoegdheidsregel ruim: tenzij de wet anders bepaalt, is de rechtbank van de woonplaats van de verzoeker of van een van de belanghebbenden bevoegd (HMK art. 384).

Het concrete gevolg is: ook al is de erflater in een andere provincie overleden, een erfgenaam die in Alanya woont, kan een verklaring van erfrecht aanvragen bij de Turkse civiele vrederechtbank van Alanya.

Waarop wordt de kostprijs gebaseerd?

Het bij de notaris te betalen honorarium wordt afzonderlijk vermeld in het Turks notarieel tarief en de voor deze handelingen opgemaakte stukken zijn vrijgesteld van de kosten voor waardepapieren (Turkse Notariswet art. 71/B). Daarnaast worden de kosten van opvragingen via de Kimlik Paylaşımı Sistemi (Turks systeem voor het delen van identiteitsgegevens) en de Adres Paylaşımı Sistemi (Turks systeem voor het delen van adresgegevens) van de belanghebbende tegen ontvangstbewijs geïnd (Verordening art. 14). Naast het tariefhonorarium ontstaat dus afzonderlijk een opvragingskost.

Bij de gerechtelijke weg komen het griffierecht voor indiening, het griffierecht voor de beslissing en de uitspraak en het voorschot op kosten aan de orde. Aangezien zowel het notariële tarief als de griffierechttarieven elk jaar worden hernieuwd, wordt op deze pagina geen actueel bedrag vermeld; voor het bedrag moet naar het geldende tarief worden gekeken.

Kan het via e-Devlet (Turks e-overheidsportaal) worden verkregen?

Het ministerie van Justitie heeft op e-Devlet (Turks e-overheidsportaal) een dienst met de naam “Veraset İlamı Sorgulama” (opvraging van een verklaring van erfrecht). Volgens de toelichting van het ministerie kan de verklaring van erfrecht sinds 16 december 2016 via e-Devlet (Turks e-overheidsportaal) worden bekeken en hebben burgers die als erfgenaam in UYAP zijn geregistreerd toegang tot de dienst. Volgens de Turkse Notarisunie kan vanaf 4 februari 2022 ook informatie over bij notarissen verrichte handelingen betreffende de verklaring van erfrecht via dezelfde dienst worden geraadpleegd.

Het onderscheid is belangrijk: deze dienst maakt het mogelijk een bestaande registratie te bekijken; het is geen aanvraagkanaal voor het document zelf. Als er geen eerder verkregen document bestaat, moet eerst een aanvraag bij de notaris of de Turkse civiele vrederechtbank worden ingediend.

Wat te doen als het document onjuist is?

Bezwaar tegen het door de notaris afgegeven document. Tegen een door de notaris afgegeven verklaring van erfrecht kunnen de aanvrager of degenen die stellen dat hun belang door dit document wordt geschonden, bij de bevoegde Turkse civiele vrederechtbank bezwaar maken. Een afschrift van de op het bezwaar gegeven beslissing wordt meegedeeld aan het notariskantoor dat het document heeft afgegeven en aan de Turkse Notarisunie (Turkse Notariswet art. 71/C, Verordening art. 6). In geval van bezwaar wordt het document op verzoek van de rechtbank uit zijn bijzondere dossier gehaald en rechtstreeks naar de rechtbank gezonden (Verordening art. 12). De wet en de verordening voorzien voor dit bezwaar niet in een termijn.

Nietigverklaring. De ongeldigheid van de verklaring van erfrecht kan te allen tijde worden aangevoerd (TMK art. 598/3). Voor van de rechtbank verkregen documenten komt daar nog het volgende bij: behoudens andersluidende wettelijke bepaling hebben beslissingen in oneigenlijke rechtspraak geen materieel gezag van gewijsde (HMK art. 388).

In rechtszaken betreffende de nietigverklaring van een verklaring van erfrecht en de afgifte van een nieuwe verklaring van erfrecht is ook de rechtbank van de woonplaats van elk van de erfgenamen bevoegd (HMK art. 11/3). Een in Alanya woonachtige erfgenaam kan de vordering tot nietigverklaring ook in Alanya instellen.

Buitenlandse erfgenamen en het buitenland

Buitenlanders kunnen de verklaring van erfrecht niet bij de notaris verkrijgen; ook het feit dat het verzoek een buitenlands element bevat, wordt gerekend tot de gevallen waarin de notaris geen document kan afgeven (Turkse Notariswet art. 71/B, verordening art. 5). In deze dossiers wordt de aanvraag bij de Turkse civiele vrederechtbank ingediend.

Voor het toepasselijke recht geldt de regel: de erfopvolging is onderworpen aan het nationale recht van de overledene; op in Turkije gelegen onroerende zaken wordt Turks recht toegepast. De bepalingen betreffende de gronden voor het openvallen van de nalatenschap, de verkrijging en de verdeling ervan zijn onderworpen aan het recht van het land waar de nalatenschap zich bevindt (MÖHUK art. 20).

Voor de bevoegdheid bestaat een afzonderlijke regel: zaken betreffende de nalatenschap worden behandeld door de rechtbank van de laatste woonplaats van de overledene in Turkije; ligt de laatste woonplaats niet in Turkije, dan door de rechtbank van de plaats waar de tot de nalatenschap behorende goederen zich bevinden (MÖHUK art. 43). In een dossier met een buitenlands element mag de bovenstaande regel “uw woonplaats” dus niet voor elk verzoek als geldend worden beschouwd.

Buitenlandse documenten, apostille en volmacht worden afzonderlijk besproken op de pagina Erfrecht. Voor de te volgen weg wanneer meerdere erfgenamen het niet eens kunnen worden over een onroerende zaak, zie de pagina vordering tot gerechtelijke verdeling van de mede-eigendom.

Veelgestelde vragen

Is er een verschil tussen de verklaring van erfrecht (veraset ilamı, mirasçılık belgesi)?
Nee, het is hetzelfde document. De wettelijke benaming is verklaring van erfrecht (Turks Burgerlijk Wetboek art. 598).

Kan een van de erfgenamen het document alleen verkrijgen?
De wet bepaalt dat het document wordt afgegeven “aan hen van wie op verzoek is vastgesteld dat zij wettelijk erfgenaam zijn” (Turks Burgerlijk Wetboek art. 598/1), en het document wordt zodanig opgesteld dat het de erfdelen toont (verordening art. 4). Deelname van de andere erfgenamen aan het verzoek is niet vereist.

Met welke documenten gaat men naar het notariaat?
De verordening noemt geen ander document dan het uittreksel uit de bevolkingsregisters; de registers kunnen door de betrokkene worden overgelegd of door de notaris elektronisch worden verkregen (verordening art. 4). Afhankelijk van de stand van het dossier kan het notariaat aanvullende informatie vragen.

Wat gebeurt er als de notaris geen verklaring van erfrecht afgeeft?
De notaris stelt een “weigeringsdocument” op en verwijst door naar de Turkse civiele vrederechtbank. Als er sprake is van een gebrek in de bevolkingsregisters, verwijst hij eerst door naar de Turkse dienst van de burgerlijke stand.

Hoe lang is het document geldig?
De wet stelt voor de verklaring van erfrecht geen geldigheidsduur vast. De ongeldigheid ervan kan echter te allen tijde worden aangevoerd (Turks Burgerlijk Wetboek art. 598/3); wijzigen de bevolkingsregisters later, dan kan ook het document betwistbaar worden.

Kan tegen de beslissing een rechtsmiddel worden ingesteld?
Tegen de beslissing van de rechtbank kan binnen twee weken hoger beroep bij het regionaal hof van beroep worden ingesteld (Turks Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering art. 387); cassatieberoep is uitgesloten (Turks Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering art. 362/1-ç). Tegen het door de notaris afgegeven document wordt daarentegen bezwaar gemaakt bij de Turkse civiele vrederechtbank (Turkse Notariswet art. 71/C).

Toepasselijke regelgeving

Turks Burgerlijk Wetboek nr. 4721 — art. 598 (verklaring van erfrecht) — mevzuat.gov.tr

Turkse Notariswet nr. 1512 — art. 71/A (overige handelingen die notarissen kunnen verrichten), art. 71/B (toepasselijke procedure en grenzen), art. 71/C (bezwaar) — mevzuat.gov.tr

Verordening betreffende de procedures en beginselen voor de afgifte van verklaringen van erfrecht en voor de uitnodiging van de echtgenoot die de gemeenschappelijke woning heeft verlaten om naar deze woning terug te keren door notarissen (Turks Staatsblad 4.10.2011-28074) — art. 4, art. 5, art. 6, art. 10, art. 11, art. 12, art. 13, art. 14 — mevzuat.gov.tr

Turks Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering nr. 6100 — art. 11/3 (bevoegdheid in de vernietigingsprocedure), art. 362/1-ç (beslissingen waartegen geen cassatieberoep openstaat), art. 382/2-c-6 (oneigenlijke rechtspraak), art. 383 (bevoegde rechtbank), art. 384 (relatieve bevoegdheid), art. 385 (procedure en ambtshalve onderzoek), art. 387 (hoger beroep bij het regionaal hof van beroep), art. 388 (geen kracht van gewijsde) — mevzuat.gov.tr

Turkse wet nr. 5718 betreffende het internationaal privaatrecht en het internationaal procesrecht — art. 20 (toepasselijk recht op de nalatenschap), art. 43 (bevoegdheid in erfzaken) — mevzuat.gov.tr

Gerelateerde pagina’s

Erfrecht — bovenliggende pagina
Hoe een nalatenschap verwerpen?
Vordering tot gerechtelijke verdeling van de mede-eigendom (Ortaklığın Giderilmesi, izale-i şuyu)

Deze tekst is bedoeld als algemene juridische informatie. Omdat de omstandigheden van elk geval en de staat van de bevolkingsregisters verschillen, wordt aanbevolen voor uw concrete situatie juridische ondersteuning van uw advocaat te verkrijgen.